رهايى يافتن انسان از اين حجابها جز به برانگيختن گنجينههاى عقل و تكان دادن ضمير او ميسر نمىشود ، و اين نقشى است كه ايفاى آن تنها از عهدهء قرآن برمىآيد ، چه همچون يك صاعقهء برقى است كه ضمير آدمى را به حركت و تكان خوردن وا مىدارد ، و عقل از درون با اين حركت پردههاى نادانى و گمراهى را مىدرد ، و غرور بزرگترين حاجز و مانع ميان انسان و حقيقت است ، و به همين جهت اين آيات گدازههاى بيم دادن و انذار را از خلال مصور ساختن منظرههاى روز قيامت ، و هلاك شدن گذشتگان فرومىريزد تا آدمى از ادامه دادن به غفلت و رؤياهاى در بيدارى خود را خلاص كند ، و در اين راه مقررات مفصلى براى رشد دادن موهبتهاى نيكو در قلب پس از پاك كردن آن از بيماريهاى خودبزرگبينى و رشك و كينهتوزى و عجب و غرور و . . . و . . . وضع مىكند .
بنا بر اين قرآن به معالجهء طرز تفكر او از آن جهت مىپردازد كه گرفتار خطاهاى رايج در فهم حقايق نشود ، و اين از راه نشان دادن روش و برنامهء صحيح صورت پذير مىشود .
دوم : قرآن وسيله شفا يافتن بيماريهاى اجتماعى است ، از آن روى كه برنامههايى در اقتصاد و سياست و تربيت و خانواده در اختيار ما مىگذارد كه به وسيلهء آنها همهء دشواريها را از پيش پاى خود دور كنيم ، و هيچ امرى را بدون حكمى آشكار دربارهء آن بر جاى نمىگذارد .
/ 295 سوم : قرآن براى حفظ بدن و تندرستى اندرزهايى به ما مىدهد ، و دربارهء ضرورت پاكيزگى و نظافت ، و ضرورت عمل و رفع كسالت و سستى تأكيد مىكند ، و زندگى اجتماعى و اقتصادى و جز آن را براى او منظم و مرتب مىسازد ، تا وى را از بيماريهاى روانى و تنى هر دو دور نگاه دارد .
ما در هنگام مبتلا شدن به بيماريهاى گوناگون نيازمند مسلح شدن به اراده و سرزندگى هستيم ، و چون نيّت را خالص متوجه خدا كنى ، بر تو به شفايت از راهى كه مىدانى يا نمىدانى منت مىگذارد .
در حديثى مأثور از امام جعفر صادق ( عليه السلام ) آمده است كه : « شفا
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 293
مساهمون: احمد آرام
ص٢٩٣