مىباشد و به عقل خود در آن تصرّفى « 1 » نمىكنند ، و اگر حكم آن مسأله از قرآن و حديث به ايشان نرسيده يا مختلف رسيده باشد در آن توقّف مىنمايند و امر به احتياط مىفرمايند ، و اعتماد ايشان در علوم بر بصيرت و صفاى دل خود است نه بر تقليد آبا و اسلاف ، سواى تقليد پيغمبر و آل پيغمبر - عليهم السّلام - ، و هميشه از مُحدثات امور مجتنباند و اگرچه جمهور عصر بر آن متّفق باشند ، چه اتّفاق اكثرين اعتماد را نشايد ،
« وَ إِنْ تُطِعْ أَكْثَرَ مَنْ فِي الْأَرْضِ يُضِلُّوكَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ إِنْ يَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَ إِنْ هُمْ إِلَّا يَخْرُصُونَ
« 2 »
»
.
و چون در اعمال و اخلاق ايشان نظر مىكنى اكثر آن را شبيه به اعمال و اخلاقى مىيابى كه از حضرت پيغمبر وحضرات ائمّهء معصومين - عليهم السّلام - منقول است ، وهمواره تفتيش از احوال پيغمبر - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - و اهل بيت آن حضرت - عليهم السّلام - و سيرت آن حضرات و كيفيّت سلوك ايشان در راه حقّ مىنمايند تا به ايشان تشبّه و اقتدا نمايند .
چنان كه از پيغمبر صلى الله عليه و آله پرسيدند كه فرقهء ناجيه كدامند ؟ فرمود : « آنان كه برآنند كه من و اصحاب من برآنيم « 3 » » .
و مراد از « اصحاب » « اهل بيت » است ، چنان كه در حديث [ ديگر ] تصريح به آن شده است .
هامش
( 1 ) - الف : « تصرّف » .
( 2 ) - الأنعام : 116 . « و اگر بيشتر مردم زمين را فرمان برى تو را از راه خدا گمراه خواهند كرد . آنان جز گمان و پندار را پيروى نمىكنند و جز به گزاف و تخمين سخن نمىگويند » .
( 3 ) - قال رسول اللَّه صلى الله عليه و آله : « تفترق امَّتي على ثلاث و سبعين ملَّة [ خ ل : فرقة ] كلّها في النّار إلّا ملّة [ خ ل : فرقة ] واحدة ، قالوا : من هي يا رسول اللَّه ؟ قال : ما أنا عليه و أصحابي » .
( سنن التّرمذي : 4 / 135 / 2779 )