برخهنگران در ترازوى سنجش
[ 89 ] به همان ميزان كه پيامبر به مؤمنان اهتمام مىورزد ، كافران را به حال خود مىگذارد و به بيم دادن بسنده مىكند ، زيرا ايمان يا كفر بايد با آزادى كامل فرد باشد .
وَ قُلْ إِنِّي أَنَا النَّذِيرُ الْمُبِينُ
- و بگو من بيم دهندهاى روشنگرم » .
[ 90 ] پيامبر همهء مردم را با كيفرى سخت بيم مىدهد اگر قرآن را ترك كنند يا به پارههايى تقسيم كنند و بخشى را كه با خواهش نفس مخالف باشد رها سازند .
كَما أَنْزَلْنا عَلَى الْمُقْتَسِمِينَ
- همانند عذابى كه بر تقسيم كنندگان نازل كرديم » .
يعنى بر ايشان عذاب فرو مىآورد .
[ 91 ] امّا « مقتسمين » كسانى هستند كه در دين دچار تفرقه شدند و ايشان :
/ 489
الَّذِينَ جَعَلُوا الْقُرْآنَ عِضِينَ
- آنان كه قرآن را به اقسام تقسيم كرده بودند » .
قرآن را به پارهها تقسيم كردند . « عضين » جمع « عضه » از ريشهء « عضو » ( اعضاء ) . « عضيت الشيء » يعنى پاره پاره كردم ، پراكنده نمودم .
اين مقتسمين چه كسانىاند ؟ برخى گفتهاند : يهوديان و مسيحيان پيش از اسلاماند كه در دين دچار تفرقه گرديدند و فرقه فرقه شدند ، هر گروهى به آنچه داشتند شادمان بودند و مراد از قرآن كتاب آسمانى است .
برخى ديگر بر آنند كه مراد از طايفهء قريش است كه قرآن را به پارههايى تقسيم كردند و گفتند : « اين سحر است ، آن دروغ است ، آن ديگر شعر است » .
آنان در نواحى مكّه به بازگرداندن مردم از قرآن مىپرداختند . خدا عذابشان كرد و همه را هلاك نمود .