پيامبر منتقل شده است بى آن كه اثرى از شخص او در آن باشد ؛ / 373 ثانيا : قرآن براى همهء مردم است و اين دليل آن است كه از آسمان فرود آمده ، بى آن كه بستهء حدود زمان و مكان و محدّدات مادّه باشد ؛ ثالثا : تيرگيها حالت اوّليّهء بشر است يعنى حالت ناتوانى و نقص ، غلظت روح ، بستگى نفس و نادانى ، و غلبهء شهوات ، به تعبيرى ديگر حالت عدميّت است كه بر آفرينش حكم فرما بوده پيش از آن كه خداوند نور خود را در ابعاد آفرينش ، ايجاد ، قوّت و علم بر آن بتاباند .
پروردگارى كه نور آفرينش را بر آدمى تابانيد و او را از تيرگيهاى عدم به روشنايى آفرينش رسانيد هموست كه نور رسالت را پديد آورد تا آدمى را از تيرگى نادانى به روشنايى خرد و دانش برساند و از تاريكى جهالت و جاهليّت و نابسامانى به نور تزكيه و تسليم و سامان در آورد .
بِإِذْنِ رَبِّهِمْ إِلى صِراطِ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ
- با اذن خدايشان به راه خداى پيروزمند ستودنى . » خدا فقط نور را پديد نمىآورد ، بلكه دم به دم و گام به گام آن را محافظت مىكند و اگر خدا پيامبران خود را تأييد نمىكرد ، به رهانيدن بشر از تيرگيها و اشاعهء نور در جهان قادر نمىشدند .
نور الاهى يعنى به راهى رفتن كه به خداى عزيز حميد منتهى شود ، عزيزى كه بر همه چيز مسلّط و حميدى كه رحمتش بر همه چيز فراگير است . كسى را عذاب نمىكند مگر پس از اتمام حجّت و نيز آن گاه كه نعمتهاى آشكار و نهان خود را بر او كامل كند .
واى به حال كافران از عذاب سخت خداوند
[ 2 ] آسمان و زمين از آن خداست . چه كسى تواناتر از او و چه كسى شايستهتر از اوست كه از وى بترسند ؟ وى به كافران رحم نمىكند بلكه آنان را با عذاب سخت و هلاك و نابودى بيم مىدهد .