خواستم كه گوشهايت را نگهدارنده قرار دهد ، اى على » . امام عليه السّلام فرمود : از آنپس ، من چيزى را نشنيدم كه آن را فراموش كنم و چيزى را فراموش نمىكردم .
فَإِذا نُفِخَ فِي الصُّورِ نَفْخَةٌ واحِدَةٌ .
دميدن در صور كنايه از بانگ سهمناك بهمنظور بيرون آمدن از گورهاست . خداوند مىفرمايد : « روزىكه آن آواز سهمناك را بهحق مىشنوند ، آن روز ، روز بيرون شدن از گورهاست » . « 1 »
در تفسير آيهء 68 از سورهء زمر ، در جلد ششم ديدگاههاى مفسّران دربارهء « صور » را بيان كرديم و نيز گفتيم كه دميدنها سه نوع است : دميدن براى ايجاد وحشت ، دميدن براى مردن و دميدن براى زندهشدن و بيرون آمدن از گورها .
وَ حُمِلَتِ الْأَرْضُ وَ الْجِبالُ فَدُكَّتا دَكَّةً واحِدَةً .
اين آيه كنايه از خرابشدن زمين و آنچه بر آن قرار دارد ، در روز قيامت است . خداوند مىفرمايد : « روزىكه زمين و كوهها بهلرزه آيند و كوهها تپّهاى از ريگ روان گردند » . « 2 »
فَيَوْمَئِذٍ وَقَعَتِ الْواقِعَةُ .
هنگامىكه در صور بدمند و زمين كوهها درهم كوبيده شوند ، قيامت برپا مىشود و تكذيبكنندگان يقين پيدا مىكنند كه اين روز حق است و ترديدى در آن وجود ندارد .
وَ انْشَقَّتِ السَّماءُ فَهِيَ يَوْمَئِذٍ واهِيَةٌ ،
ستارگان آسمان نيز همچون زمين ويران مىشود : « آن روز كه زمين به زمينى جز اين بدل شود و آسمانها به آسمان ديگر » . « 3 »
وَ الْمَلَكُ عَلى أَرْجائِها .
مراد از
« الْمَلَكُ » ،
فرشتگان است ؛ زيرا الف و لام آن براى جنس مىباشد . « ها » به آسمان برمىگردد و معناى آيه چنين است : فرشتگان پس از ويرانشدن زمين ، در فضا ، اينجا و آنجا پراكنده مىشوند .
حاملان عرش
وَ يَحْمِلُ عَرْشَ رَبِّكَ فَوْقَهُمْ يَوْمَئِذٍ ثَمانِيَةٌ .
آيا خداوند همچونان پادشاهان و
هامش
( 1 ) . ق ( 50 ) آيهء 42 .
( 2 ) . مزمل ( 73 ) آيهء 14 .
( 3 ) . ابراهيم ( 14 ) آيهء 48 .