تفسير
وَيْلٌ لِكُلِّ أَفَّاكٍ أَثِيمٍ * يَسْمَعُ آياتِ اللَّهِ تُتْلى عَلَيْهِ ثُمَّ يُصِرُّ مُسْتَكْبِراً كَأَنْ لَمْ يَسْمَعْها فَبَشِّرْهُ بِعَذابٍ أَلِيمٍ * وَ إِذا عَلِمَ مِنْ آياتِنا شَيْئاً اتَّخَذَها هُزُواً .
خداوند پس از آنكه نشانهها حسّى را كه موجب قطع و يقين به وجود او مىشود ، در مقابل خرد قرار داده و گفته است : كسى كه به اين نشانهها ايمان نياورد ، به هيچ دليل ديگرى ايمان نخواهد آورد ، اكنون به كسى كه درباره اين دلايل نينديشد و از آن سود نبرد ، هشدار مىدهد و او را « دروغپرداز گناهكار » مىنامد و نيز به عذاب دردناك وعدهاش مىدهد و او را به دشمنى با حق و ناديده گرفتن آن از روى خودخواهى و برترىجويى توصيف مىكند و اينكه وى حتى به اين هم بسنده نكرده ، بلكه آن را به باد تمسخر و ريشخند گرفته است . در روز قيامت ، ميان اين كافر تمسخر كنندهء حق و طرفدارانش و كسى كه بدان در گفتار ايمان مىآورد و نه در عمل هيچ تفاوتى نيست . خداوند مىفرمايد : « و از آنان مباشيد كه گفتند : شنيديم ، درحالىكه نمىشنوند » ؛ « 1 » يعنى نه حق را مىپذيرند و نه بدان عمل مىكنند . امام على عليه السّلام مىفرمايد : « بينا كسى است كه بشنود و بينديشد ، نگاه كند و ببيند و از اندرزها سودمند شود » .
أُولئِكَ لَهُمْ عَذابٌ مُهِينٌ * مِنْ وَرائِهِمْ جَهَنَّمُ وَ لا يُغْنِي عَنْهُمْ ما كَسَبُوا شَيْئاً وَ لا مَا اتَّخَذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ أَوْلِياءَ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ .
« اولئك » به هر دروغپرداز گناهكار اشاره است و مراد از « ما كسبوا » ، ثروتها ، فرزندان و مقام آنان مىباشد . مراد از « ما اتّخذوا » ، بتهايشان هستند و معناى آيه چنين است : كسانى كه در برابر حق گردنكشى كردند و آن را به باد تمسخر گرفتند ، جايگاهشان جهنم است و در آن مىسوزند و چه بد جايگاهى است و از عذاب آن ، نه بت رهايىشان مىدهد ، نه فرزند ، نه مقام و نه ثروت ،
هذا هُدىً .
« هذا » به قرآن اشاره است و ترديدى وجود ندارد كه
هامش
( 1 ) . انفال ( 28 ) آيهء 21 .