ربطنا » مبتدا و خبرش محذوف است و جواب « لو لا » نيز محذوف مىباشد : « لو لا ربطنا على قلبها حاصل لأبدت به » . « عن جنب » متعلق به محذوف و فاعل براى « بصرت » ؛ يعنى « بصرت به بعيده » .
تفسير
وَ أَوْحَيْنا إِلى أُمِّ مُوسى أَنْ أَرْضِعِيهِ .
مراد از وحى در اينجا الهام كردن است .
نظير اين سخن خداوند :
« وَ أَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ ؛
« 1 » پروردگارت به زنبور عسل الهام كرد » . در جلد سوم از كتاب قصص القرآن نقل كرديم كه نام مادر موسى « يوكابد » بوده است . در تورات نيز خواندم كه نام او همين بوده است و با برادرزادهاش ، عمرام پدر موسى ازدواج كرد . در قاموس كتاب مقدّس آمده است : در زبان عبرى ، يوكابد به معناى « خداى بزرگوارى » مىباشد و موسى كوچكترين و سومين فرزندان پدرش بود : مريم باكره و هارون دومين [ و موسى سومين ] فرزند بودهاند .
فَإِذا خِفْتِ عَلَيْهِ فَأَلْقِيهِ فِي الْيَمِّ
هرگاه بيم داشتى كه او را بكشند ، با دست خود او را به دريا مياندازى . . . چگونه ؟ كدامين انسان خردمند از حرارت به آتش پناه مىبرد ؟
وَ لا تَخافِي وَ لا تَحْزَنِي إِنَّا رَادُّوهُ إِلَيْكِ وَ جاعِلُوهُ مِنَ الْمُرْسَلِينَ ؛
اى مادر موسى ! دربارهء او بيمى به خود راه مده . چه ، خداوند نگهبان و وكيل او مىباشد . آنكه آتش را بر ابراهيم سرد و سلامت قرار داد ، دريا را نيز محلّ امنى براى موسى خواهد كرد . خداوند او را از سلامت نوزادش آگاه كرد و اينكه وى به زودى به تربيت و نگهدارى او خواهد پرداخت و نيز به او مژده داد كه موسى را براى رسالت خويش برمىگزيند و رحمتش را ويژه او مىسازد . نظير اين آيه در آيهء 39 از سورهء طه بيان شد .
فَالْتَقَطَهُ آلُ فِرْعَوْنَ لِيَكُونَ لَهُمْ عَدُوًّا وَ حَزَناً ؛
خاندان فرعون موسى را از دريا برگرفتند و او را پرورش دادند ، تا به ايشان سود رساند و يا او را به فرزندى بگيرند . امّا
هامش
( 1 ) . نحل ( 16 ) آيهء 68 .