تفسير
إِذا مَسَّ النَّاسَ ضُرٌّ دَعَوْا رَبَّهُمْ مُنِيبِينَ إِلَيْهِ ثُمَّ إِذا أَذاقَهُمْ مِنْهُ رَحْمَةً إِذا فَرِيقٌ مِنْهُمْ بِرَبِّهِمْ يُشْرِكُونَ .
نظير اين آيه در جلد چهارم آيهء 12 از سورهء يونس و آيهء 67 از سورهء اسراء بيان شد .
لِيَكْفُرُوا بِما آتَيْناهُمْ فَتَمَتَّعُوا فَسَوْفَ تَعْلَمُونَ .
نظير اين سخن خداوند در آيهء 66 از سورهء عنكبوت بيان شد .
أَمْ أَنْزَلْنا عَلَيْهِمْ سُلْطاناً فَهُوَ يَتَكَلَّمُ بِما كانُوا بِهِ يُشْرِكُونَ .
« أم » در اينجا به معناى « بل » و همزهء استفهام است . مراد از سلطان ، دليل مىباشد و معناى آيه چنين است : آيا چيزى از وحى و يا عقل گواهى مىدهد كه آنچه شما آن را باور داريد ؛ يعنى شرك ، حق و درست است ؟ هدف از اين آيه تقبيح و هشدار به مشركان است .
وَ إِذا أَذَقْنَا النَّاسَ رَحْمَةً فَرِحُوا بِها وَ إِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ إِذا هُمْ يَقْنَطُونَ .
انسان اينچنين است كه هرگاه نيكى به وى رسد ، شادمان و مفتخر است و هرگاه بدى به وى رسد ، نااميد و كافر مىشود . نظير اين آيه در جلد چهارم آيهء 9 از سورهء هود بيان شد .
أَ وَ لَمْ يَرَوْا أَنَّ اللَّهَ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشاءُ وَ يَقْدِرُ إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ .
نظير اين سخن ، در جلد چهارم در آيهء 26 از سورهء رعد و جلد پنجم در آيهء 30 از سورهء اسراء بيان شد .
فَآتِ ذَا الْقُرْبى حَقَّهُ وَ الْمِسْكِينَ وَ ابْنَ السَّبِيلِ .
خويشاوند فقير و نيازمند را حقّى بر عهدهء خويشاوند ثروتمندش مىباشد ، و اين حق به اندازهاى است كه نياز او را بر طرف سازد . شافعيّه و اماميّه مىگويند : دادن خرج خويشاوندان در صورتى كه از پدران باشند ، هرچند بالا روند [ - جدّ و پدرجد ] و همچنين اگر از فرزندان باشند ، هرچند پايين روند ، واجب مىباشد . مالكيه مىگويد : تنها دادن خرج پدر و مادر و فرزندان نزديك [ - بىواسطه ] واجب است ، نه پدران پدران و فرزندان فرزندان .
حنابله مىگويند : پرداخت هزينهء زندگى خويشاوند به اين شرط واجب است كه