خدايى نيست » .
الْعَزِيزُ ؛
كسى كه مغلوب نمىشود .
الْحَكِيمُ .
كسى كه كار بيهوده انجام نمىدهد .
ضَرَبَ لَكُمْ مَثَلًا مِنْ أَنْفُسِكُمْ هَلْ لَكُمْ مِنْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ مِنْ شُرَكاءَ فِي ما رَزَقْناكُمْ فَأَنْتُمْ فِيهِ سَواءٌ تَخافُونَهُمْ كَخِيفَتِكُمْ أَنْفُسَكُمْ .
خداوند اين مثل را براى ثروتمندان ستمگرى كه داراى بردگان و ثروت هستند ، زده است ، ثروتمندانى كه مىپندارند خدا را در آفرينش او شريكانى است . توضيح اين مثل چنين است : اى مشركان ثروتمند ! شما بردگانى داريد كه آنان را در اموال خود شريك نمىدانيد و نمىپذيريد كه آنان در اين اموال تصرّف كنند ، مگر با اجازهء شما . و هنگامى كه در آن تصرّف مىكنيد به اين بردگان احترام نمىگذاريد ، چنانكه به شريكان آزاد خود احترام مىگذاريد ، با اينكه مىدانيد ، كسانى كه شما آنان را به بردگى گرفتيد ، در حقيقت مملوك و بردهء شما نيستند . بنابراين ، چگونه كسانى را كه در حقيقت و واقع مملوك و بندهء خدا مىباشند ، شريكان خدا در ملك و آفرينش او قرار داديد ؟ چگونه چيزى را به خدا نسبت مىدهيد كه آن را براى خودتان نمىپسنديد ؟ شما از شركت افرادى كه گمان مىبريد برده هستند ، درحالىكه آنان همانند شما آفريدگان خدايند ، كراهت داريد ، آنوقت خدا از شركت آفريدههايش كراهت نداشته باشد ؟ واى بر شما ! چگونه قضاوت مىكنيد ؟ اين سخن مشركان نظير اين سخن آنان است : خدا دخترانى دارد و ما پسرانى داريم : « براى خدا دختران قائل مىشوند ، او منزّه است و براى خود هرچه دوست دارند » . « 1 »
كَذلِكَ نُفَصِّلُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ .
اين مثل خيلى روشن است در اينكه خدا شريك ندارد و اين مثل را كسى ناديده نمىگيرد ، مگر صاحبان منافع و هواپرستان .
بَلِ اتَّبَعَ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَهْواءَهُمْ بِغَيْرِ .
آنان خيال مىكردند كه حق و عدالت ، همان چيزى است كه آنها آن را مىخواهند و بدان تمايل دارند ، درحالىكه اين پندار ،
هامش
( 1 ) . نحل ( 16 ) آيهء 57 .