واژگان
يسومونكم : مىچشانند شما را .
يستحيون نساءكم : زنان شما را به منظور اينكه به بردگى بگيرند زنده مىگذارند .
تأذّن : از اذان گرفته شده ؛ يعنى اعلام كردن .
اعراب
« ان اخرج » . « ان » مفسره و به معناى « اي » . جملهء « يسومونكم » حال از « آل فرعون » .
« في ذلكم بلاء » ، مبتدا و خبر . « و اذ تأذّن » عطف است بر « اذ انجاكم » . « و لئن شكرتم » ، لام براى توطئه كه بر شرط داخل مىشود ، تا دلالت كند كه جواب ، هم براى آن و هم براى شرط است . « لأزيدنّكم » ، لام و مابعدش جانشين قسم و شرط است .
تفسير
وَ لَقَدْ أَرْسَلْنا مُوسى بِآياتِنا أَنْ أَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَى النُّورِ .
بار ديگر ، سخن دربارهء موسى و بنى اسرائيل است كه دل او را شكستند و جگرش را خون كردند ، در گذشته هم دهها بار دربارهء آنان سخن گفته شد . من نمىدانم كه راز اينهمه تكرار سخن تنها دربارهء اين قوم و نه ديگران چيست ؟ لكن اينقدر مىدانم كه بنى اسرائيل هم از جهت اخلاق و هم از جهت كردار با ديگران فرق مىكنند ، چنانكه پيشتر هم بدين نكته اشاره كردم . ناگفته نماند كه من در هنگام تفسير آياتى كه در آنها نام بنى اسرائيل آمده است ، احساس مىكنم بار سنگينى بر دوشم فشار مىآورد .
وَ ذَكِّرْهُمْ بِأَيَّامِ اللَّهِ .
آشكارترين اين روزها و بزرگترين آنها از لحاظ نعمتى كه خداوند بر آنان عنايت كرده روزى است كه خداوند آنها را از عذاب فرعون رهانيد و از بردگى آزادشان كرد و صدور حكم از آن خداوند است .
إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِكُلِّ