با خودت حمل نكن ، با اينكه مىدانيم خدا او را به همراه كافران غرق كرد . مفسران گفتهاند : سه پسر نوح كه وى آنان را با خود بر كشتى سوار كرد ، عبارت بودند از : حام ، سام و يافث . امّا كسى كه از خاندان نوح ، از قبل خداوند سرنوشت هلاكت را بر او نوشته بود ، يكى از پسران آن حضرت است كه خداوند با اين سخن خود به او اشاره كرده است : « او از غرقشدگان بود » . برخى مىگويند : نام او كنعان بوده است . همسر نوح نيز از زمرهء هلاكشدگان بود ؛ زيرا مىفرمايد : « خدا براى كافران مثل زن نوح و زن لوط را مىآورد . . . » . « 1 »
وَ مَنْ آمَنَ وَ ما آمَنَ مَعَهُ إِلَّا قَلِيلٌ ؛
گروه اندكى را كه ايمان آوردهاند به همراه خودت سوار كن .
وَ قالَ ارْكَبُوا فِيها بِسْمِ اللَّهِ مَجْراها وَ مُرْساها إِنَّ رَبِّي لَغَفُورٌ رَحِيمٌ .
نوح فرمان خدا را امتثال كرد و مؤمنان خاندان و پيروانش را فراخواند ، تا همراه او بر كشتى سوار شوند . نوح و كسانى كه با او در كشتى بودند ، در هنگام حركت و پهلو گرفتن آن ، نام خدا را مىبردند .
تفسيرى را از يكى از صوفىها ديدم كه مىگويد : مراد از كشتى نجات در اينجا ، شريعت است و مراد از امواج ، هواهاى نفس و شهوتهاى آن . در حالى كه اين تفسير را مىخواندم ، از خود مىپرسيدم : آيا برخى از شيوخ كه نام كتاب و يا رسالهاش را سفينة النجاة گذاردند ، از همين تفسير الهام گرفته است ؟
وَ هِيَ تَجْرِي بِهِمْ فِي مَوْجٍ كَالْجِبالِ .
در اين حالت كه به حالتهاى بيهوشى مرگ شباهت دارد ، نوح از روى اندوه به فرزندش نگاه مىكند و پيش از آنكه آخرين نفس خود را بكشد ، او را به ايمان و راه رهايى فرامىخواند .
وَ نادى نُوحٌ ابْنَهُ وَ كانَ فِي مَعْزِلٍ يا بُنَيَّ ارْكَبْ مَعَنا وَ لا تَكُنْ مَعَ الْكافِرِينَ .
آرى ، پدر بيچاره ، هرگاه گوشهاى از تن فرزندش را آزارى برسد ، آن را با روح و قلبش لمس مىكند . نوح يقين حاصل كرد كه اگر پسرش همچنان بر شرك پافشارد ، به ناچار هلاك خواهد شد . از اينرو ، با
هامش
( 1 ) . تحريم ( 66 ) آيهء 10 .