تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — صفحة 614

مساهمون:

ص٦١٤
اين ويژگىها به پايهء او نمىرسيد .
قالَ ابْنَ أُمَّ إِنَّ الْقَوْمَ اسْتَضْعَفُونِي وَ كادُوا يَقْتُلُونَنِي فَلا تُشْمِتْ بِيَ الْأَعْداءَ وَ لا تَجْعَلْنِي مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ .
مقصود هارون از دشمنان كسانى است كه گوساله را مىپرستيدند ؛ زيرا آنها با هارون به دشمنى برخاستند و زمانى كه او آنها را از شرك و گوساله‌پرستى نهى كرد ، مىخواستند او را بكشند ، بنابراين گويى به برادرش موسى مىگويد : آيا تو به همراه كسانى كه هم دشمن من و هم دشمن تو مىباشند بدخواه منى و در پيش روى آنها سر و ريشم را مىگيرى تا آنها از حالت من خوشحال شوند ؟ چگونه همان‌طور كه به آنها خشمگينى به من هم خشمگينى ، در حالىكه من از آنان و از كارهايشان بيزارم و بر ضد آنها موضع گرفتم و آنها را تكذيب كردم و از انجام آنچه تكليفم بوده است ؛ يعنى اندرز و هشدار كوتاهى نكردم . در اين‌جا خشم موسى عليه السّلام فرومىنشيند و عاطفهء برادرى و مهر او را فرامىگيرد
قالَ رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ لِأَخِي وَ أَدْخِلْنا فِي رَحْمَتِكَ وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ
او براى خود آمرزش مىطلبد ؛ زيرا در مورد برادرش خشونت نشان داده بود و براى برادرش آمرزش مىخواهد ؛ زيرا بيم داشت كه مبادا وى در هدايت آنها و نيز جلوگيرى ايشان از شرك و ارتداد كوتاهى كرده باشد . ترديدى نيست كه خداوند دعاى موسى عليه السّلام را اجابت كرد ؛ زيرا او از همه مهربان‌تر و به اخلاصمندى موسى و هارون آگاه‌تر بود .
إِنَّ الَّذِينَ اتَّخَذُوا الْعِجْلَ سَيَنالُهُمْ غَضَبٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَ ذِلَّةٌ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ كَذلِكَ نَجْزِي الْمُفْتَرِينَ .
ممكن است بپرسيد : ظاهر اين آيه دلالت دارد كه خداوند بر كسانى كه آن گوساله را پرستيدند خشم گرفت و آنها را در زندگى دنيا تا روز قيامت خوار و زبون ساخت ، درحالىكه مىدانيم آنان توبه كردند و آمرزش و رحمت خدا را خواستار شدند ؛ چنان‌كه آيهء 149 آشكارا بر اين موضوع تصريح دارد . همچنين خداى سبحان مىگويد : « پروردگار تو براى كسانى كه از روى نادانى مرتكب كارى زشت شوند ، سپس توبه كنند و به صلاح آيند ، آمرزنده و مهربان است » . « 1 » دراين
هامش
( 1 ) . نحل ( 16 ) آيهء 119 .
التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — صفحة 614 | محمد جواد مغنية