حَتَّى يَبْلُغَ أَشُدَّهُ .
تفسير اين جمله را مىتوانيد در آيهء 5 از سورهء نساء بيابيد :
وَ ابْتَلُوا الْيَتامى حَتَّى إِذا بَلَغُوا النِّكاحَ فَإِنْ آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْداً فَادْفَعُوا إِلَيْهِمْ أَمْوالَهُمْ .
تفسير اين آيه در ج 2 بيان شد .
7 .
وَ أَوْفُوا الْكَيْلَ وَ الْمِيزانَ بِالْقِسْطِ ؛
يعنى در مورد پيمانه و وزن به عدالت رفتار كنيد ، چه در حال خريدن و چه در حال فروختن .
لا نُكَلِّفُ نَفْساً إِلَّا وُسْعَها .
اين جمله معترضه است و مقصود از آن ، توجّه دادن به اين نكته مىباشد كه منظور از تمام دادن پيمانه و وزن ، همان تمام دادن ممكن و معمول در ميان مردم است و آنان در اين باره تسامح و آسانگيرى دارند ؛ بدينترتيب كه اندكى بيشتر و يا كمتر مىدهند ، زيرا رعايت عدالت واقعى مستلزم عسر و حرج است « و در دين بر شما سختى قرار نداده است » . درهرحال ، در انواع معاملات مختلف ، اساس رضايت طرفين است و تفاوت ندارد كه كالا از نوع كالاهايى باشد كه پيمانه مىشود ، يا وزن ، يا شمارش ، يا متر و يا با انديشه قيمت آن تعيين مىشود ؛ مانند كتاب و يا با نگاه ، همانند يك قطعهء هنرى .
8 .
وَ إِذا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا وَ لَوْ كانَ ذا قُرْبى .
همين خويشاوندى ، وسيلهاى است براى آزمايش كسىكه از خدا بترسد و به او اخلاص داشته باشد و در برابر او احساس مسئوليت كند نه در برابر همسر ، يا پدر ، يا مادر ، يا پسر و يا داماد . . . و هيچچيز جز حق و عدالت برايش مطرح نباشد . اگر كسى ادّعاى ديندارى مىكند امّا در رفتار با خويشاوند و دوست خود از تمايل نفسانىاش تبعيت مىكند ، هيچ ارتباطى با دين ندارد .
9 .
وَ بِعَهْدِ اللَّهِ أَوْفُوا .
هر امر و نهى خدا ، پيمان خداست و وفاى به آن ، اطاعت و فرمانبردارى از آن است .
ذلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ
و بايد از فرمانبردارى كسى كه از شما غافل نمىشود ، غفلت نكنيد .
10 .
وَ أَنَّ هذا صِراطِي مُسْتَقِيماً .
اين جمله اشاره است به تمام آنچه پيشتر بيان شد و آن ، راه راست خداست و پس از اين راه جز زيان و گمراهى چيزى وجود ندارد .