نيز ناپاك محسوب خواهد شد . پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : « بهترين ايمان آن است كه مردم تو را امين قرار دهند ، امّا انسان پاك در تمام ويژگىهاى خود برعكس انسان ناپاك است » .
آيا روزى ، تصادف است يا تقدير ؟
سؤال : اگر انسان ناپاك مورد خشم خدا و انسان پاك مورد پسند اوست ، پس چرا ناپاك در زندگى دنيوى كامياب و از ثروت و مقام برخوردار است ، درحالىكه فرد پاك درجا مىزند و تقريبا هيچ خواستهء او تحقق نمىيابد ، تا آنجا كه كسى گفته است :
« همين امر ، اذهان را متحير ساخته است » ؟ « 1 »
پاسخ : زندگى سنّتها و قوانينى دارد كه بر آن حاكم است و زندگى نمىتواند اين قوانين را زير پا بگذارد ؛ زيرا انديشهء هرجومرج در هستى امرى است كه حس و مشاهدهء عينى آن را مردود مىشمارد . اين قوانين هم ساخته و پرداختهء خداوند است ؛ زيرا او طبيعت و آنچه را در آن قرار دارد آفريده است . بديهى است كه قوانين طبيعت مانع از آن است كه از آسمان ، ثروت ، سلامت و علم ببارد ، بلكه دستيابى به اين امور و امثال آنها ، تنها از راههاى طبيعى امكانپذير است . به عنوان مثال : علم از طريق آموزش ، سلامت از طريق خوردن غذا و مراقبت و ثروت از طريق كار به دست مىآيد . بنابراين ، هركس بياموزد دانشمند مىشود . هركس از عوامل بيمارى پرهيز كند سالم مىماند . هركس خودكشى كند مىميرد . هركس بكارد درو مىكند ، خواه شخص پاك باشد يا ناپاك ، مؤمن باشد يا كافر . پاكى و يا ايمان گندم نمىروياند ، دردى را شفا نمىدهد و نادانى را دانشمند نمىسازد . تمامى اين امور بر طبق سنتهاى طبيعت جريان مىيابد و سنتهاى طبيعى هم بر حسب مشيت خداوند جريان دارد و در اين مورد ترديدى نيست ؛ زيرا اوست كه آموزش را سبب علم ، پرهيز را سبب
هامش
( 1 ) . مصراعى از يك بيت شاعر پرآوازهء عرب ابو العلاء مصرى است ( مترجم ) .