بوسيدن نسبت به نزديكى كردن كوچك است . همچنين غذا خوردن بر سر سفرهاى كه در آن شراب وجود دارد ، گناهى بزرگ است ؛ امّا در مقايسه با نوشيدن شراب كوچك است .
بايد اشاره كرد كه خود گناهكار ، سوابق ، شرايط و انگيزههاى او ، تأثير زيادى بر اين دارد كه گناه ، بزرگ يا كوچك - بنا به تعبير فقها - و جنحه يا جنايت - بنا به تعبير قانونگذاران جديد - شمرده شود . بنابراين ، ما بايد پيش از آنكه گناه را به صفت شدّت و يا ضعف توصيف كنيم ، به خود فاعل بنگريم كه آيا وى اين گناه را به سبب عدم آگاهى و ضعف اراده مرتكب شده است ؛ چنانكه فرد گناهكارى او را گمراه كرده باشد ، يا آن را به سبب نياز شديد مرتكب شده و يا به سبب اينكه علاقهء شديد به بدى كردن به مردم داشته است ؛ چنانكه بسيارى از گناهكاران از همين قبيل هستند . از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بهطور متواتر روايت شده است كه فرمود : « عملها بستگى به نيتها دارند و هرانسانى آنچه را نيت داشته است دريافت خواهد كرد . با اصرار ورزيدن ، گناه كوچك وجود ندارد و با طلب آمرزش ، گناه بزرگ » .
از امام صادق عليه السّلام روايت شده كه فرمود : « اينكه اهل جهنّم در جهنّم هميشه باقى مىمانند ، بدان جهت است كه نيت آنان در دنيا اين بوده كه اگر در دنيا جاودانه باشند همواره خدا را معصيت كنند . و اينكه اهل بهشت در بهشت جاويدانند بدان سبب است كه نيت آنان اين بوده كه اگر در دنيا جاودانه باشند ، هميشه خدا را اطاعت كنند . بنابراين ، نيّت است كه هم اين گروه و هم آن گروه را جاودانه مىسازد » . ما ، در هنگام تفسير آيه 144 از سورهء آل عمران تحت عنوان « هركس آنچه را نيت داشته ، دريافت خواهد كرد » دربارهء نيت به تفصيل سخن گفتيم . در اينجا خوب است روايتى را از امام صادق عليه السّلام نقل كنيم كه در آن انواع گناهان كبيره را برمىشمارد .
روايت شده كه عمرو بن عبيد به خدمت امام عليه السّلام رسيد و از آن حضرت دربارهء گناهان كبيرهاى كه در قرآن آمده است پرسيد .
التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — صفحة 484
مساهمون: محمد جواد مغنية
ص٤٨٤