خبر است براى مبتداى محذوف .
« الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنا » ،
در محلّ نصب است براى امدح [ كه در تقدير است ] و در اصل « أعني » يا « امدح الّذين . . . » بوده است . و مثل آن است
« الصَّابِرِينَ » ،
و ساير صفات بر
« الصَّابِرِينَ »
عطف شده است .
تفسير
قُلْ أَ أُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرٍ مِنْ ذلِكُمْ لِلَّذِينَ اتَّقَوْا عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها وَ أَزْواجٌ مُطَهَّرَةٌ وَ رِضْوانٌ مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِالْعِبادِ .
خداوند سبحان در ابتدا حبّ زنان ، ثروت و فرزندان را يادآور شد ، آنگاه اين اشيا و نظير آنها را بهعنوان متاع زندگى دنيا توصيف كرد ؛ دنيايى كه از بينرفتنى است . سپس بيان كرد كه بهترين بازگشتگاه ، در نزد خداوند است ؛ بدين معنا كه انسان پس از بازگشت به سوى خدا ، چيزى را در نزد او مىيابد كه از زنان ، ثروت و فرزندان ، بلكه از تمامى دنيا برتر است .
پس از آن ، خداوند به شرح جملهء
« وَ اللَّهُ عِنْدَهُ حُسْنُ الْمَآبِ »
كه آن را در آيهء پيشين مجمل آورده بود ، پرداخته است ، با اين بيان :
« قُلْ أَ أُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرٍ . . . » .
« جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ خالِدِينَ فِيها وَ أَزْواجٌ مُطَهَّرَةٌ وَ رِضْوانٌ مِنَ اللَّهِ » .
اين سه چيز [ كه در آيهء شريفه ذكر شده ] از زنان و ثروت و فرزندان بهتر و مصداق
« حُسْنُ الْمَآبِ »
است :
اوّل : بهشتهايى كه همانند زراعت ، اسبان و چهارپايان از بين نمىرود .
دوم : همسرانى كه از عادت ماهيانه و نيز از هرگونه آلودگى و هرچيزى كه باعث نفرت از آنان مىشود ، پاك هستند .
سوم : خشنودى خداوند ، كه بزرگتر و برتر از دنيا و آخرت است . تمامى اين امور را خداوند پاداشى قرار داده است براى كسى كه از پروردگارش بترسد و با هواى نفسانى به مخالفت برخيزد .
الصَّابِرِينَ وَ الصَّادِقِينَ وَ الْقانِتِينَ وَ الْمُنْفِقِينَ وَ الْمُسْتَغْفِرِينَ بِالْأَسْحارِ .
« صابر » كسى