آغاز و حرمت مسجد الحرام را شكستهاند و آغازگر جنگ ، ظالمتر نيست ، بلكه تنها ظالم است .
فَإِنِ انْتَهَوْا فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ .
سياق آيه چنين اقتضا مىكند كه خدا مىفرمايد : اگر مشركان از جنگيدن در داخل مسجد الحرام دست برداشتند ، شما نيز دست برداريد و آنانرا ببخشيد ، چراكه سبب جنگ با آنان ، اين بود كه آنها آغازگر جنگ بودند . بنابراين ، هرگاه از آن خوددارى كنند ، سبب ، بر طرف مىشود . بسيارى از مفسّران گفتهاند : مراد اين است كه اگر مشركان از كفر توبه كردند و به خدا و پيامبرش ايمان آوردند ، آنها را ببخشيد ؛ زيرا خداوند كافر را با ترك جنگ نمىبخشد ، بلكه با ترك كفر او را مورد عفو قرار مىدهد . اين گفته ، نوعى تعيين تكليف براى خداوند است ، چراكه او هركه را بخواهد مىبخشد ، هرچند كافر باشد . شايان يادآورى است كه خداى تعالى قطعا نيكوكار را عذاب نمىكند ، زيرا او عادل است ، ولى گناهكار را - گناهش هرچه باشد - مىبخشد ، زيرا او كريم و رحيم است .
وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَ يَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ .
جهاد به خاطر ايمان آوردن به خدا و نابودى كفر ، مادام كه اثر شرك و الحاد در زمين باشد ، واجب است و هرگاه الحاد از بين برود و تمام مردم به خدا ايمان بياورند ، جهاد واجب نخواهد بود . خوب است بدين نكته اشاره كنيم كه وجوب جهاد به منظور نشر اسلام مشروط به اجازهء امام عادل است و به فرمان كسى ديگر واجب نخواهد بود . امّا جهاد به خاطر دفاع از دين و جان مطلقا واجب است و هيچ شرطى ندارد .
فَإِنِ انْتَهَوْا فَلا عُدْوانَ إِلَّا عَلَى الظَّالِمِينَ ؛
اگر مشركان از كفر دست بردارند و اسلام آورند ، كشتن آنها جايز نيست ، مگر اينكه كارى بكنند كه سبب كشتن آنان شود و آنان عبارت است از سه چيز : ارتداد ، زنا كردن پس از ازدواج و كشتن يك انسان ديگر از روى ستم .