كرد . سخن از غاصبان مسجد الحرام است :
وَ ما لَهُمْ أَلَّا يُعَذِّبَهُمُ اللَّهُ وَ هُمْ يَصُدُّونَ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَ ما كانُوا أَوْلِياءَهُ إِنْ أَوْلِياؤُهُ إِلَّا الْمُتَّقُونَ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ
چرا عذابشان نكند ، حال آن كه مردم را از مسجد الحرام باز مىدارند و صاحبان آن نيستند ! صاحبان آن تنها پرهيزگارانند ولى بيشترينشان نمىدانند . » اينان از فلسفهء مساجد و نقش حساس آنها در هدايت مردم و يارى آنها بر ضد ستمكاران بىخبرند .
[ 35 ] اما كسانى كه مساجد را مراكز لهو و ريشخند به ارزشهاى والاى اسلامى كردند نمازشان در بيت الحرام ( كه مقدسترين مكانهاى روى زمين است ) جز صفير كشيدن / 52 و دست زدن نيست .
وَ ما كانَ صَلاتُهُمْ عِنْدَ الْبَيْتِ إِلَّا مُكاءً وَ تَصْدِيَةً
و دعايشان در نزد خانهء كعبه جز صفير كشيدن و دست زدن هيچ نبود . » و عذاب خدا كه به دست مؤمنان بر سر آنان خواهد آمد به همين سبب است كه به هنگام نماز و دعا صفير مىكشيدند و دست مىزدند و مورد چنين خطابى واقع شدند :
فَذُوقُوا الْعَذابَ بِما كُنْتُمْ تَكْفُرُونَ
پس به پاداش انكارتان عذاب را بچشيد . » از ابن عباس روايت شده كه عربها عريان بر گرد كعبه طواف مىكردند و صفير مىكشيدند و دست مىزدند و روايت شده كه چون رسول اللَّه به نماز مىايستاد دو مرد از بنى عبد الدار در جانب راست او مىايستادند و صفير مىكشيدند و دو مرد در جانب چپ او مىايستادند و دست مىزدند و بدين گونه نماز او را بر هم مىزدند .
خداوند آنها را در جنگ بدر به هلاكت رسانيد . خداوند به آن چهار تن و به بقيهء بنى عبد الدار مىگويد : « اينك عذاب را بچشيد » .
سخن آخر آن كه : اين آيه و آيه قبل از آن به گونهاى آشكار دلالت دارند بر اين كه قدرتهايى كه مردم را از رفتن به زيارت كعبه باز مىدارند و مانع اعمال