گلهء خود به صحرا رفت و از آن پس در نمازهاى جمعه و نمازهاى جماعت شركت نتوانست . رسول اللَّه ( ص ) كسى را براى گرفتن زكات نزد او فرستاد و مطالبهء زكات كرد . ثعلبه نداد و گفت : اين زكات به منزلهء جزيه است . رسول اللَّه ( ص ) گفت :
« واى بر ثعلبه ، واى بر ثعلبه » و اين آيات نازل شد .
امير المؤمنين على فرمايد : « آن كه صاحب چيزى مىشود بايد ايثار كند » .
آرى ، بسا شود كه مال دنيا مسلمان مؤمن را به ورطهء نفاق اندازد .
[ 77 ] قرآن مىگويد كه اين انفاق تا زمان مرگ هم دست از گريبان اينان بر نخواهد داشت .
فَأَعْقَبَهُمْ نِفاقاً فِي قُلُوبِهِمْ إِلى يَوْمِ يَلْقَوْنَهُ بِما أَخْلَفُوا اللَّهَ ما وَعَدُوهُ وَ بِما كانُوا يَكْذِبُونَ
و از آن پس تا روزى كه همراه با آن خلف وعدهء با خدا و آن دروغها كه مىگفتند با او ملاقات كنند ، دلهايشان را جاى نفاق ساخت . » در ابتدا مىپنداشتند كه مؤمنانى صادق هستند و به زودى به نيكوترين وجه به عهدى كه با خدا بستهاند وفا خواهند كرد .
/ 232 [ 78 ] بر آدمى است كه نيت خويش خالص گرداند و خدا را بر آنچه در دل دارد شاهد قرار دهد و سخنى نگويد و كارى نكند مگر بر وفق همان حقيقتى كه بدان معتقد است :
أَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ سِرَّهُمْ وَ نَجْواهُمْ وَ أَنَّ اللَّهَ عَلَّامُ الْغُيُوبِ
آيا نمىدانند كه خدا راز دلشان را مىداند و از پچپچ كردنشان آگاه است ، زيرا اوست كه داناى نهانهاست . »
[ سوره التوبة ( 9 ) : آيات 79 تا 83 ]
الَّذِينَ يَلْمِزُونَ الْمُطَّوِّعِينَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ فِي الصَّدَقاتِ وَ الَّذِينَ لا يَجِدُونَ إِلاَّ جُهْدَهُمْ فَيَسْخَرُونَ مِنْهُمْ سَخِرَ اللَّهُ مِنْهُمْ وَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ ( 79 ) اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً