رسالت شخصيت بشر را صيقل مىدهد و نيروهاى او را برمىانگيزد و او را براى تحمل مشكلات و تعهّد مسئوليتهايش آماده مىسازد . تو نمىتوانى پيش از آن كه چيزى از خود و قدرت فداكارى و ايثار خود ، به دين ارزانى دارى چيزى از او بستانى . پس بايد قدرت و توان و عزم و ارادهاى توانا براى پيروى از راهها و روشهاى او داشته باشى .
هنگامى كه در آهنگ و اراده درمىمانى و مىترسى كه مبادا شيطان در تو نفوذ كند و نگذارد آن چنان كه مىخواهى تصميم بگيرى بايد به كتاب خدا باز گردى و در آيات آن تدبر كنى و تعاليم آن را به كار بندى تا از خداى بترسى و به مسئوليت خويش عمل كنى و به سلاح تقوى مسلّح گردى .
وَ اذْكُرُوا ما فِيهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
- و هر چه را در آن آمده است به ياد داريد ، باشد كه پرهيزگار شويد . » پيرامون اين آيه يك سخن براى ما باقى مانده و آن اين كه : همهء مردم بويژه مكتبيان ايشان را خداوند مىآزمايد چنان كه بنى اسراييل را آزمود و آنها را گرفتار سختى و شدّت كرد تا مسئوليت را بر دوش گرفتند و دين را با زور فرا ستاندند .
ضرورة نبايد يك كپر هميشه بخشى از كوهستان باشد ، زيرا ممكن است گاهى كابوس نظامى ستم پيشه باشد يا فقرى جانگير و مرضى دير پاى ، و گاهى ممكن است رسولى كه ضرورت التزام به دين او را وادارد زور در پيش گيرد ، خود يكى از دعوتگرانى باشد كه پا به صحنه نهاده ، يا حتّى مؤمنى كه آيات كتاب را در اين لحظات به ياد مىآورد ، و از آن جمله است اين آيه كه با شيوههاى گوناگون با هر زمان و مكانى همسازى دارد .
تبلور گوهر ذات انسان
[ 172 ] دانهاى را در زير خاك و گل و كود مخفى مىكنيم ولى آن دانه به فعاليت خويش ادامه مىدهد و سر از خاك برمىكند و چهره به نور مىنماياند و زندگى و قدرت و امكان خويش را آشكار مىسازد و ثمره مىدهد . چنين است هر