حق . آن وقت بايد قضيّه به دادگاه كشيده شود و مسائل و مشكلات از نو مطرح گردد . از اينجا معلوم مىشود نگهبانى و مراقبت اجتماعى در اداى حقوق مظلومان بر عدالت تأثير شگرفى دارد .
حكومت و فيصله دادن دعاوى
[ 59 ] نظارت و كنترل اجتماعى نمىتواند بسيارى از مردم را از تجاوز به / 108 حقوق ديگران بازدارد ، به عبارت ديگر برندگى چندانى در بسيارى از مسائل پيچيده ندارد ، زيرا هر طرف از طرفين دعوا مىپندارد كه حق با اوست و براى اين پندار دلايل بسيار در ذهن خود پرورده است . در اينجا وجود يك حاكميت شرعى نيرومند ضرورى به نظر مىرسد كه هر دو طرف را ملزم به حكم خود سازد . اين حاكميت شرعى در وجود پيامبر و اولو الامر بعد از او تجسم مىيابد .
«
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ
اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، از خدا اطاعت كنيد و از رسول و اولو الامر خويش فرمان بريد . » اولو الامر امتداد طبيعى رسول اللَّه است و اينان اهل بيت او بعد از او هستند و نيز عالمان باللّه ، امناء او در حلال و حرامند كه از هر كس ديگر به راه و روش رسول خدا نزديكترند . اينان امروز حاملان رسالت الهى هستند در هر جاى زمين كه بوده باشند .
«
فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَ الرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ ذلِكَ خَيْرٌ وَ أَحْسَنُ تَأْوِيلًا
- چون در امرى اختلاف كرديد ، اگر به خدا و روز قيامت ايمان داريد . به خدا و پيامبر رجوع كنيد و در اين خير شماست و سرانجامى بهتر دارد . » يعنى رفع دعاوى به رسول اللَّه براى شما بهتر است زيرا او نزاعها را فيصله مىدهد و چون سبب آشتى و وفاق شما در آينده خواهد شد ، سرانجامى نيكوتر خواهد داشت .