دشمن تا چه حد است و ما نبايد نسبت به هيچ يك از آنها سهلانگارى كنيم ، و بهانهآوريم كه ما مسلمان هستيم و قضيّهء ما قضيّهء بر حقى است .
در آيهء چهارم اين حقيقت را به گونهء ديگر بيان مىدارد ، آن گاه كه ما را از مخاطرات جنگ و آلام هجرت آگاه مىسازد و ضرورت آمادگى روحى را در برابر بروز آن حوادث بيان مىكند كه مبادا پنداريم كه جنگ بازيچه است يا هجرت سياحت است . زيرا چنين تصورى ما را به سستى مىكشاند و به تنبلى و سهلانگارى وامىدارد تا ديگر در انديشهء مراحل پايانى جنگ نباشيم و تنها به انجام وظيفه بسنده كنيم .
شرح آيات :
نماز قصر ، نماز خوف
[ 101 ] در حالت سفر و ترس از حملهء دشمن ، همچنين وقتى كه مهاجر را كفار تعقيب مىكنند كه بگيرند و بازگردانند نمازش را اگر به قصر ادا كند باكى نيست . بدين طريق كه هر نماز چهار ركعتى دو ركعت خوانده مىشود . آرى نماز عبادتى است كه در وقتهاى معيّن واجب گرديده مسلمان بايد آن را بدون كم و كاست به انجام رساند ، اما به سبب سفر يا خوف نيمى از آن كاسته مىشود .
«
وَ إِذا ضَرَبْتُمْ فِي الْأَرْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلاةِ
- و چون در زمين سفر كنيد ، گناهى نيست كه اگر بيم آن داشتيد كه كافران به شما زيان رسانند ، نماز خويش كوتاه كنيد . » / 169 يك سؤال باقى مىماند كه : آيا در اين حالت كوتاه كردن ( قصر ) نماز واجب است ؟
پاسخ :
آرى ! زيرا بر مسلمان حرام است كه خود را عرضهء خطر سازد . پس اگر گفته شده كه بر ما دو ركعت از چهار ركعت واجب است پس چهار ركعت خواندن در مواقع سفر و خوف حرام است .