و نيز گفته شده است : سر او را بريدند و آنرا براى خليفه اموى فرستادند او نيز آنرا بر دروازهء دمشق آويخت و سپس سر مبارك به مدينه بازپس فرستاده شد . « 1 »
ولى اغلب مؤرخان برآنند كه : سر [ مبارك ] به مصر آورده شد . الكندى كه از مؤرخان مورد اعتماد بهشمار مىرود در كتاب خود الولاة و القضات ، آورده شدن سر [ مبارك ] به مصر را تأييد مىكند . « 2 »
در الجوهرالمكنون صريحا آمده است : « درسال 122 هجرى قمرى پس از آورده شدن سر مبارك او - منظورش حضرت زيد است - به مصر ، آنرا گرداندند و سپس بر فراز منبر مسجدى در مصر - مسجد عمرو - گذاردند ، آنگاه به سرقت برده شد و در اين مكان بهخاك سپرده شد تا سرانجام پيدا شد و اين بارگاه در دوره حكومت فاطميان براى او ساخته شد . »
* * *
2 - سخنى دربارهء دومين سر :
سر [ مبارك ] حضرت ابراهيم بن عبدالله كه در بارگاهى به همين نام داخل مسجدى آنرا مسجد سيدى ابراهيم در محلة المطريه مىنامند ، بهخاك سپرده شده است . اين مسجد در گذشته نامهاى متعددى داشته است : آنرا مسجد التبر ، مسجد التبن ، مسجد البئر و المسجد الجميزه هم گفتهاند .
ولى اسمى كه مبتنى بر اسناد صحيح تاريخى است بنابه نظر خانم دكتر سعاد ماهر در كتاب خود " مساجد مصر و اولياؤها الصالحون " مسجد تبر " يا مسجد " سيدى ابراهيم "
است كه هركدام نيز وجه تسميهء خود را دارد .
هامش
( 1 ) - البداية و النهاية 9 : 344 حوادث سال 122 هجرى قمرى .
( 2 ) - الولاة و القضاة 1 : 82 . و يادآور مىشود كه ياقوت حموى وقتى دربارهء مصر سخن مىگويد به همين نظر اعتقاد دارد و مىگويد : « بر دروازهء الكورتين بارگاهى است كه در آن سر [ مبارك ] زيدبن على بن الحسين بن على بن ابىطالب بهخاك سپرده شده است . او در كوفه كشته و جسدش سوزانده شد و سر او را به شام آوردند و در آنجا گرداندند و سپس به مصر بردند و همانجا به خاك سپردند . » ؛ معجم البلدان 5 : 143 .