و آخرين سخن . . . اين كه سورهء الحمد با آيات هفتگانهء آن خلاصهاى از ديدگاهها و بصيرتهاى اسلام دربارهء زندگى است كه تفصيل آن را در سراسر قرآن مىيابيم .