و امام جعفر صادق عليه السلام در تفسير آيهء :
« وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلًا »
گفت : « يعنى در آنجا كه سخن از وعده و وعيد است بايست و در امثال و مواعظ آن به تفكر بپرداز » « 3 » .
2 - شجاعت صفت دوم عقلى است كه هر كس خواستار علم است بايد به آن آراسته باشد ، چه بىاعتمادى به نفس سبب ترديد پيدا كردن شخص به نتايج پژوهشها و بحثهاى او خواهد شد ، و از اين جا اهميت شجاعت نفسانى در قبول نتايج آشكار مىشود .
حق براى بسيارى از مردم ظاهر مىشود . ولى گروهى اندك از مردم آن را مىبينند . چرا ؟ بدان جهت كه اكثر ايشان از ديدن آن بيم دارند ، و مىترسند كه با پذيرفتههاى فكرى و رسوبات تقليدى و سنّتى آنان تعارض پيدا كند ، و با افكار اجتماع و محيط زندگى ايشان متناقض درآيد ، و به همين سبب به آن نزديك نمىشوند ، بلكه اگر حق به ايشان نزديك شود ، چشم فرومىبندند . بنا بر اين اگر بخواهيم در عرصه تدبّر جولان كنيم ، لازم است به شجاعت فهم آراسته باشيم ، و حق را برتر از همه چيز قرار دهيم . پس اگر معارض با انديشههاى سابق يا متناقض با افكار مردم باشد ، ناگزير بايد به خود بگوييم كه حتما از آن پيروى خواهيم كرد ، چه تنها با اين روح شجاعت است كه مىتوانيم به اكتشاف حقايق برسيم .
آراء مفسران در اطراف آيه نبايد مانع تدبر تازهء ما در معناى آن شود ، هر اندازه هم كه به آن آراء احترام بگذاريم باز چنين است ، چه ممكن است آنان نسبت به معناى آن نادان بوده باشند ، و يا در مورد پارهاى از معانى آن چنين بوده باشند ، و من بتوانم به كشف آن معانى توفيق حاصل كنم .
هامش
( 3 ) - تفسير صافى ، ج 1 ، ص 47 .