وَ مِنْهُمْ أُمِّيُّونَ لا يَعْلَمُونَ الْكِتابَ إِلاَّ أَمانِيَّ وَ إِنْ هُمْ إِلاَّ يَظُنُّونَ ( 78 )
فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتابَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هذا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِيلاً فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا كَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَ وَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَكْسِبُونَ ( 79 )
معناى واژهها
74 [ قست ] : قسوة يعنى سنگدلى ، عبارت است از رفتن نرمى و مهربانى از قلب ، و سختى كردن در هر چيز ، و ضد آن رقّت يعنى نرم دلى است .
[ غافل ] : غفلت سهو كردن دربارهء چيزى است ، و آن بيرون رفتن معنى از ذهن است پس از آنكه در آن حضور پيدا كرده بود .
75 [ ا فتطمعون ] : طمع تعلق خاطر است نسبت به چيزى كه آن را سودمند مىدانيم ، و نظير آن است امل و رجاء يعنى آرزومندى و اميدوارى ؛ و ضد آن يأس و نوميدى است .
76 [ ا تحدثونهم ] : حديث و خبر و نبأ نظير يكديگرند و تحدثونهم مشتق از حدوث است و تو گويى خبر دادن از حوادث و پيشامدهاى زمان است .
[ فتح ] : فتح ، در اصل گشودن بسته است و در جاهاى فراوان به كار مىرود ، از جمله در حكم : « اللهم افتح بيننا و بين فلان » يعنى خدايا ميان من و فلانى تو حكم كن ؛ و از آن است صورت گرفتن ، همچون در « متى هذا الفتح » يعنى آيا زمان صورت گرفتن اين فتح چه وقت خواهد بود ؛ و نيز به معنى پيروزى است و گفته مىشود