عاقله بايد گرفت ، و در شبيه به عمد در دو سال از مال قاتل بايد گرفت تا آخر سال . و در خونبهاى ولدالزنا هر گاه اظهار اسلام كند خلاف است بعضى از مجتهدين گفتهاند كه :
مثل خونبهاى مسلمانان است [ 1 ] « 1 » . و بعضى برآنند كه مثل خونبهاى جهودان است و آن هشتصد درهم است [ 2 ] « 2 » .
قسم دوم : خونبهاى زن مسلمان
و آن نصف خونبهاى مرد است ، يعنى پنجاه نفر شتر يا صد رأس گاو يا پانصد فرد گوسفند يا صد حلّه يا پانصد مثقال طلا يا پنج هزار درهم نقره ، و در خونبهاى اعضا چنان كه مذكور شد تفاوتى ميانهء مرد و زن نيست تا آنكه خونبهاى آن عضو بهثلث خونبهاى مرد برسد آنگاه خونبهاى عضو زن نصف خونبهاى عضو مرد مىشود .
قسم سوم : خونبهاى خنثى
و آن سه ربع خونبهاى مرد است . [ 3 ]
قسم چهارم : خونبهاى زنى كه حامله باشد
چه خونبهاى او نيز سه ربع خونبهاى مرد است .
هامش
[ 1 ] - اظهر است . ( يزدى )
[ 2 ] مشهور قول اوّل است نظر به اينكه ولد الزنا مسلم است پس احكام مسلمين بر او جارى است لكن در جملهاى از اخبار وارد شده كه ديه آن ديه ذمّى است و لكن اخبار ضعيف السّند مىباشند و مراعات احتياط به صلح مطلوب است . ( تويسركانى )
[ 3 ] على الاحوط . ( تويسركانى )
( 1 ) محقّق ، شرايع 4 : 247 . فاضل آبى ، كشف الرموز 2 : 635 . علّامه ، مختلف 9 : 325 . فخر المحقّقين ، ايضاح 4 : 682 . شهيد ثانى ، مسالك 15 : 323 .
( 2 ) شيخ صدوق ، مقنع : 520 و هدايه : 303 . سيّدمرتضى ، انتصار : 544 .