زمان خلافت عمر مجهول بوده باشد ؟ و در صحاح ترمذى هروى - كه يكى از علماى مخالفين است - مذكور است كه : شخصى از اهل شام از عبداللَّه عمر پرسيد كه پدر تو متعه را نهى كرده است ؟ او در جواب شامى گفت : اگر چه پدرم نهى كرده امّا حضرت رسالت پناه صلى الله عليه و آله و سلم حلال كرده است ، و كارى كه آنحضرت كرده باشد جهت قول پدرم ترك نميتوان كرد « 1 » .
و متعه كردن بر سه وجه است :
وجه اوّل : سنّت ، چون متعه كردن مؤمنه عفيفه .
وجه دوم : حرام ، چون متعه كردن زن بت پرست و دشمن اهل بيت عليهم السلام [ و متعه كردن سنّى ] [ 1 ] زن مسلمان را « 2 » .
وجه سوم : مكروه ، چون متعه كردن زن فاحشه و دختر بكر بىرخصت پدر [ 2 ] او .
و بدانكه شروط نكاح متعه شش است :
اوّل : ايجاب ، چون « ا نْكَحْتُكَ » يا « مَتَّعْتُكَ » يعنى نكاح كردم تو را يا متعه كردم تو را اگر زن و شوهر تلفّظ كنند . اگر وكيل ايشان تلفّظ كند وكيل زن چنين گويد كه : « مَتَّعْتُ مُوَكِّلَتي مِنْ مُوَكِّلِكَ » يعنى متعه كردم وكيل كنندهء خود را براى وكيل كنندهء تو .
دوم : قبول ، چون « قَبِلْتُ » در صورت اوّل و « قَبِلْتُ لِمُوَكِّلي » در صورت دوم .
سوم : ذكر مدّت كه احتمال كمى و زيادتى نداشته باشد ، پس اگر مدّت را در عقد ذكر نكند ميانه مجتهدين خلافست ، بعضى بر آنند كه عقد باطل مىشود . و بعضى گفتهاند كه : نكاح دائمى مىشود . [ 3 ]
هامش
[ 1 ] قول به حرمت احوط است اگر چه جواز دور نيست . ( تويسركانى )
[ 2 ] بلكه احوط ترك است . ( صدر )
* لكن مراعات رخصت پدر احوط است . ( نخجوانى )
* احوط ترك است بى رخصت پدر . ( يزدى )
[ 3 ] اقوى قول دوم است . ( تويسركانى )
( 1 ) صحيح ترمذى 4 : 39 ، حديث 824 .
( 2 ) در بعضى از نسخهها اين مقدار نيست .