سوم : مردن هريك از ايشان .
و شريك امين است ، پس اگر بىتقصير او تلف شود ضامن نيست ، و قول او مقبول است در تلف هر گاه دعوى سبب ظاهرى [ 1 ] كند چون غرق شدن و امثال آن ، و همچنين قول او مقبول است در عدم خيانت و عدم تقصير ، و همچنين قول او مقبول است اگر دعوى كند كه آنچه خريده براى نفس خود خريده يا به شراكت خريده .
فصل چهارم در مضاربه كردن
و آن چنان است كه شخصى مال خود را به كسى دهد كه تجارت به آن كند و حصّهاى از نفع آن بردارد .
و شروط آن پانزده است :
اوّل : ايجاب ، چون « ضاربتُك » يعنى مضاربه كردم اين مال را به تو كه تجارت كنى به آن و نفع آن ميانهء من و تو دو نصف [ 2 ] باشد .
دوم : قبول ، و آن هرلفظى است كه دلالت كند بررضاى به ايجاب .
سوم آنكه : هريك از ايشان بالغ و عاقل باشند .
چهارم آنكه : جايزالتصرّف باشند .
پنجم آنكه : كسى كه آن مال را مىدهد مالك باشد يا وكيل يا ولىّ مالك باشد .
ششم آنكه : سرمايه باشد .
هفتم آنكه : سرمايه نقد باشد چه اگر متاع باشد صحيح نيست . [ 3 ]
هامش
[ 1 ] - بلكه در سبب غير ظاهر نيز چنين است . ( تويسركانى )
* بلكه مطلقاً قول او مقبول است هر چند سبب خفّى باشد . ( دهكردى ، نخجوانى ، يزدى )
* فرقى ميان سبب ظاهر و غير ظاهر نيست . ( صدر )
[ 2 ] يا ثلث و ثلث آن هر نحو قرار دهند . ( دهكردى ، نخجوانى ، يزدى )
[ 3 ] على الاحوط . ( تويسركانى )