( حيات علم و قدرت ما فوق طبيعت ) سر تسليم فرود آورده و به سوى مقصدى پيش رود كه در ساختمان وجود وى پيشبينى شده و به دست عقل سپرده شده است .
قرآن شريف تصريح مىكند : « دين همان تسليم به خداى يگانه است » « 1 » و تصريح مىكند كه دين همانا يك سلسله تعليماتى است كه با آفرينش ويژهء انسان وفق داده و تطبيق كرده و خواستهاى وجودى وى را در نهايت تعديل تأمين نمايد : « دين روى آفرينش خدايى استوار است كه مردم را طبق آن آفريده و آفرينش خدايى قابل تبديل و تغيير نيست » . « 2 »
كسى كه از اين نظر كلى و قطعى اسلام : « بشر بايد در حال اجتماعى و اتفاق طورى زندگى كند كه با آفرينش انسانى تطبيق نمايد » . اطلاع به هم رسانيده و كمى تأمل نمايد ، حدس خواهد زد كه اسلام در جريان تعليمات خود حفظ عقل سالم را مهمترين واجبات دانسته و كمترين اجازهاى از براى تباه كردن وى ، حتى يك لحظه ، نخواهد داد و همانطور هم هست .
اسلام ادارهء امور زندگى انفرادى و اجتماعى انسان را به دست عقل سالم سپرده و هيچگونه اجازهء مداخله به عواطف دروغ نمىدهد ؛ مگر در حدودى كه عقل تجويز نمايد . و از اين روى از هر چيزى كه فعاليت طبيعى اين موهبت خدادادى را كم يا زياد به هم زده و مختل مىكند و تلاش عقل و تدبير را خنثى مىنمايد ، با تمام قوا جلوگيرى به عمل مىآورد ، چنان كه از قمار كه روى بخت و شانس استوار است و دروغ و افترا و تزوير و غش در معاملات و هر چه از اين قبيل بوده و عقل اجتماعى را مختل ساخته و تدبر و رويه را خنثى مىكند نهى مىنمايد .
و از آن جمله است : استعمال مشروبات الكلى كه شديداً در اسلام ممنوع و حتى
هامش
( 1 ) .« إِنَّ الدِّينَ عِنْدَ اللَّهِ الْإِسْلامُ »( آل عمران ، آيهء 19 )
( 2 ) .« فَأَقِمْ وَجْهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفاً فِطْرَتَ اللَّهِ الَّتِي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْها لا تَبْدِيلَ لِخَلْقِ اللَّهِ »( روم ، آيهء 30 )