و تصريح نمود . « 1 »
( در شمارهء يك سال 11 رسالةالاسلام ، متن مصاحبه نقل شده است ) .
براى مزيد توضيح به تاريخ الخلفاء سيوطى ، ص 93 و مسند 1 مد ، 4 احمد ، ج 3 ، ص 321 و النص و الاجتهاد مرحوم سيد شرفالدين مراجعه شود ، چون اجتهادات عمر بيشتر از آن است كه در اينجا ذكر شود .
23 . تقسيم بيتالمال
در زمان پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله و همچنين در زمان ابوبكر تا سال 15 ه بنا به نقل ابناثير « 2 » و بنا به نقل يعقوبى تا سنهء 20 ، غنايم و اموال را ذخيره نمىكردند ، بلكه فوراً ميان مسلمين بالسويه تقسيم مىنمودند تا اينكه عمر بيتالمال را درست كرد . و براى اشخاص - به حسب مراتب - عطايى تعيين و دفترى براى اين جهت معين نمود . « 3 »
ابن ابىالحديد گويد : ابتدا براى عباس در هر سال 12000 و بعداً براى زنهاى پيغمبر ، هر يك 10000 و براى عايشه دو هزار بالاتر از ديگران قرار داد .
عايشه گفت : من زيادتر از زنهاى ديگر قبول نمىكنم .
و براى اصحاب بدر ، از مهاجرين 5000 و از انصار 4000 و بعضى روايت كردهاند كه براى اصحاب بدر ، از مهاجرين و انصار 5000 و براى اصحاب احد ، تا حديبيه 4000 ، و براى اصحاب بعد از حديبية 3000 ، و براى آنهايى كه پس از رحلت پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله در جهاد شركت جستهاند 2500 و 2000 و 1500 تا 200 به اختلاف مراتب اشخاص معين نمود .
هامش
( 1 ) . المساء شمارهء مورخ 17 / 1 / 1959 م و الشعب شمارهء مورخ 5 / 2 / 1959 م ، چاپ قاهره
( 2 ) . كامل ، ابن اثير ، ج 2 ، ص 194
( 3 ) . ابن الجوزى در صفوة الصفوة ، اين را جزء فضايل عمر شمرده و سيوطى در تاريخ الخلفاء ، ص 93 ، و مسعودى در التنبيه والاشراف ، ص 250 ، از « اوليات عمر » نوشتهاند ، و ابن ابىالحديد در ج 3 ، ص 154 از ابن الجوزى و يعقوبى ج 2 ، ص 131 ، و ابن اثير در كامل ، ج 2 ، ص 194 ، تفصيلًا مقدار حقوق و ترتيب دفتر را درج كردهاند