و به ويژه « ماترياليسم ديالكتيك » اهتمام ورزيد ، و در اين رابطه ، كتابهاى ارزندهاى تأليف و شاگردان برجستهاى تربيت نمود .
علامهء مرحوم ، بيست سال تمام به تحرير و تدريس تفسير قرآن پرداخت و تفسير بزرگ « الميزان » را در بيست جلد به جهان اسلام تقديم كرد . اين تفسير پرارج كه بعدها در چهل جلد به فارسى برگردانده شد ، از نخستين روز انتشار ، مورد توجه همهء طبقات فضلا و دانشمندان قرا گرفت ، و در مدت كوتاهى ، به عنوان عالىترين تفسير قرآن در سراسر جهان شناخته شد ، و سپس به چندين زبان ترجمه گرديد .
يكى از مراجع عاليقدر شيعه در تقريظى كه يك ربع قرن پيش ، بر اين تفسير نوشتهاند ، پس از ستودن و برشمردن ويژگيهاى آن ، مؤلف را « از حسنات دهر و از مفاخر جهان تشيع » قلمداد كردهاند « 1 » .
استاد بزرگوار ، علامهء طباطبائى شخصيت و الا و گرانقدرى است كه به اين زودى ، قدر و عظمتش شناخته نمىشود ، و به تعبير شاگرد بزرگوارش « شهيد مطهرى » ساليانى دراز لازم است تا ابعاد مختلف شخصيت وى شناخته گردد . مرحوم مطهرى در اين زمينه چنين مىفرمايد :
« علامهء طباطبائى - سلّمه اللّه تعالى - اين مرد بسيار بزرگ و ارزنده ، مردى است كه صد سال ديگر بايد بنشينند و آثارش را تجزيه و تحليل كنند و به ارزش او پىببرند . اين مرد ، واقعا يكى از خدمتگزاران بسيار بزرگ اسلام است . او مجسمهء تقوى است ، مجسمهء
هامش
( 1 ) . اين تقريظ به تاريخ شعبان 1376 ه ق نگارش يافته و در اولين چاپ جلد پنجم « الميزان » به زيور طبع آراسته شده است . متن اين تقريظ به مناسبت رحلت علامهء طباطبائى در مجلّهء « الهادى » سال هفتم ، شمارهء ششم نيز چاپ و منتشر گرديده است . -