مانده هنوز هم جنّ و انس را به آوردن نظير آيات خود تحدى مىكند « 1 » .
2 -
« أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ ، قُلْ فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِثْلِهِ ، وَ ادْعُوا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ ، إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ »
[ يونس ( 10 ) / 38 ] كافران مىگويند كه محمد قرآن را از پيش خود بربافته است ، بگو اگر شما راست مىگوييد ، يك سوره نظير آن را بياوريد ، و از هركس جز خدا كه مىتوانيد ، مدد گيريد .
اين آيه بيانگر آن است كه اگر شما كافران واقعا معتقد هستيد كه قرآن توسط پيامبر ( ص ) ساخته و پرداخته شده است ، پس بايد ساختن و پرداختن آن براى نوع بشر ممكن باشد ؛ در اين صورت ، شما همهء انسانهاى روى زمين را فراهم آوريد ، و از آنان استمداد كنيد ، و نيز از جنّ يارى طلبيد ؛ آنگاه همگى دست به دست هم دهيد ، و به اتفاق هم نظير آن را بياوريد .
طبق اين بيان ، معلوم مىشود كه خداوند به يك سورهء معين تحدى نكرده و نگفته است كه فى المثل ، سورهاى نظير سورهء بقره ( كه طولانىترين سورههاست ) يا همانند سورهء يونس ( كه آيهء مزبور در آن آمده است ) بياوريد ، بلكه واژهء « سوره » را به صورت نكرده و مطلق آورده است ، چون اعتراض و اتهامى در مورد سورهء معيّنى وجود نداشته است تا به نظير آن تحدّى شود .
برخى از مفسّران تصوّر كردهاند كه ياد كرد « سوره » به شكل نكرده ، براى تعظيم است ؛ يعنى تحدى به سورهاى طولانى كه مشتمل بر قصص انبياء و اخبار دنيا و آخرت باشد ! برخى نيز گفتهاند كه نكرده بودن « سوره » براى بيان « نوع » است ؛ يعنى تحدى به سورهاى از نوع سورهء يونس ! در صورتى كه اين پندارها كلا بىاساس است ، زيرا قرآن كريم ، با مجموعهء آياتش كلام خداوند است ، و در اين زمينه ،
هامش
( 1 ) . تفسير الميزان ، ج 13 ، ص 215 و ترجمهء الميزان ، ج 25 ، ص 341 .