و خوابيده و تكيه كرده چيز مخور ، « 1 » و چهار زانو بر سر خوان منشين كه اين نشستن مكروه است ، خصوصاً اگر يك پا روى ران باشد ، و حق تعالى اين نشستن و صاحبش را دشمن مىدارد . « 2 » و تنها چيز مخور كه مكروه است « 3 » و با خدمتكاران و غلامان چيز خوردن و بر روى زمين چيز خوردن سنّت است . و حضرت علّى بن موسى الرضا عليه السلام وقتى كه بر سر سفره مىنشستند هيچ كوچك و بزرگى را نمىگذاشتند مگر آن كه بر سفره مىطلبيدند حتى مهتر و حجّام را « 4 » . و چون خوان طعام حاضر شد هر سائلى كه آمد رّد مكن و راضى باش به آن چه كه حاضر و موجود است ، و با اشرار و فجار هم خوراك مشو ، بلكه سعى كن كه ابرار و اتقيا و علما هم سفره شوى كه خوردن غذا با ايشان مورث حكمت است . و « ق » حريص مباش در زياد خوردن و سير شدن ، زيرا كه هرگاه شكم پر سير شد موجب طغيان و فساد مىشود ، « 5 » و در ابتداى طعام « بسم اللَّه » بگو تا آزارت نكند ، « 6 » و اگر در بين طعام سخن گفتى بعد از فراغ از گفتن ، « بسم اللَّه » را اعاده كن ، و اگر چند ظرف در خوان باشد بر هر ظرفى يك « بسم اللَّه » بگو ، و اگر فراموش كردى بگو : « بسم اللَّه على اوله و آخره « 7 » » و از حضرت صادق عليه السلام منقول است كه هرگاه مسلمانى خواهد كه طعام بخورد و چون لقمه را بردارد و بگويد : « بسم اللَّه والحمدللَّه رب العالمين » .
مقامات العلية في موجبات السعادة الأبدية ( خلاصه معراج السعادة وحلية المتقين ) ( فارسي ) — صفحة 264
مساهمون: الشيخ عباس القمي
ص٢٦٤
هامش
( 1 ) . الكافى ، ج 6 ، ص 271 .
( 2 ) . مكارم الأخلاق ، ج 1 ، 305 و المحاسن ، ص 442 ، ح 308 .
( 3 ) . المحاسن ، 398 ، باب 5 ، الانفراد بالطعام ، ح 76 .
( 4 ) . عيون أخبار الرضا عليه السلام ، ص 293 ، مرآت الكمال ، ج 1 ، ص 287 .
( 5 ) . امام صادق عليه السلام فرمود : « ان البطن اذا شبع طغى » ، الكافى ، ج 6 ، ص 270 .
( 6 ) . الكافى ، ج 6 ، ص 295 .
( 7 ) . همان ، ح 19 و 20 .