پس فساد مالكيّت تكاثرى امرى است كه شكَّى به آن راه ندارد . و توانگران متكاثر ، هم به خود ستم مىكنند « 1 » و هم به ديگر مردمان « 2 » ؛ و اين ديكتاتوران ثروت ، مفسدانند در زمين و هيچ اصلاحى در آن به عمل نمىآورند . و از آن جهت چنين است كه اسراف به حدّى كه رسيد ، موجب تباهى كردن است در زمين ، تباهى كردنى اصلاح ناپذير .
و اين چنين اسرافى و فسادى تنها به دست ثروتمندان مترف و مالداران متكاثر و مسرف مىتواند به وجود آيد .
تنبيه ( 10 ) مراقبت بر بازارها و نقش حياتى آن در اجراى عدالت و حمايت از مستضعفان :
رسيدگى و نظارت داشتن بر بازارها كارى بزرگ است كه هيچ چيزى نمىتواند جاى خالى اهمال كردن يا اخلال كردن در آن را پر كند . و اين نظارت - اگر حكومت حكومت باشد - از اركان بر پا داشتن عدل و قسط در ميان مردم در مبادلات است ، و وسيله اى براى دفع ستم از ايشان در بارهء امرى است كه شب و روز با آن سر و كار دارند ، و از راه همين مراقبت ، حقوق و اموال ايشان محفوظ مىماند و آنچه بدان در زندگى و دين نيازمندند ، و بويژه ناتوانان ، به دست ايشان مىرسد . پس لازم است مورد كمال توّجه واقع شود . همچنين بايد كسانى كه با اين مراقبت مخالفت مىكنند ( و سبب آن سادگى ، يا گول خوردن از سلاطين بازارها ، يا بىاطلَّاعى از ظلم و ستمى است كه در آنها جريان دارد ) ، نخست تفهيم شوند و اصول و مبانى « اقتصاد قرآنى » و « حيات طيّبه » براى آنان تبيين شود ، اگر نفهميدند يا زير بار حق و عدل ، و دفاع از مردان مستضعف و زنان مستضعف و كودكان مستضعف نرفتند « 3 » بشدّت سركوب گردند ، تا دين و حيات جامعه مصون ماند .
هامش
« 1 » فصل 8 ، از باب 11 ( جلد سوّم / 368 - 433 ) .
« 2 » فصل 8 ، از باب 11 ( جلد سوّم / 368 - 433 ) .
« 3 » . مضمون آيهء 75 ، از « سورهء نسا » .