نگاهى به سراسر فصل
توزيع خوراكيها و كالاها و اجناس و خانه و امكانات مسافرت و فرصتهاى استراحتى و ديگر لوازم زندگى ، از مهمترين كارهايى است كه زندگى مردمان به آن وابسته است ، پس اگر در موردهاى ياد شده ، توزيع عادلانه و سالم و قوامى باشد ، مردمان در خوشى زندگى خواهند كرد ، و در جسم و روح رشد و تكامل مطلوب براى ايشان ميسّر خواهد شد . و توزيع قوامى ممكن نيست تجسّم پيدا كند مگر اينكه حدودى براى آن تعيين شود ، و نظارتى جدّى براى عملى شدن اين حدود پيوسته صورت پذيرد ، و مستضعفان طرفداران جدّى داشته باشند ، و مستكبران - طبق خواست اسلام - در جامعه خوار گردند ، تا به مرزهاى انسانيّت گردن نهند . و اين امر چنان آشكار است كه نيازى به بيان بيشتر ندارد .
شايد آنچه در فصلهاى پيشين گذشت براى ترسيم برنامهء عملى اسلام و مكتب اقتصادى آن در اين زمينه ، كافى باشد ، چه اسلام جز به برپادارى قسط و تثبيت اصل توازن و حفظ كرامت انسانها خرسندى نمىدهد . و اين با آزادى و بىمبالاتى در توزيع سازگار نيست ، كه نتيجهء آن بهره مند شدن گروهى اندك از ثروتمندان و ناكام ماندن گروههايى بسيار از كم چيزان يا بىچيزان است ، و شكست حرمت ايشان را در پى دارد ، و بىنصيبى آنان را از فرهنگ و رشد عقلانى همواره پا بر جا مىسازد .
توضيح ( 1 )
- امام على « ع » ، از عامل و نمايندهء خود در مصر چنان مىخواهد كه هر چه بيشتر ناكامان را در معرض رعايت و رسيدگى خويش قرار دهد . و اين امر دلالت بر آن دارد كه مراعات جانب همهء مردمان لازم است . و از مهمترين چيزهايى كه رعايت آن ضرورت دارد ، امر توزيع و پخش نعمتهاى الهى در ميان مردمان است ، چون ادامهء زندگى مردمان و كيفيت آن و رشد و بالندگى همگان به همين امر وابسته است ،