النازعات سورة انفطرت سورة انشقت سورة الروم سورة العنكبوت سورة المطففين
و اين هشتاد و پنج سوره بدين روايت مكىاند :
و اول آنچه در مدينه نازل شد بدين روايت :
« فاتحة الكتاب و بعد از آن بدين ترتيب سورة البقرة سورة الانفال سورة آل عمران سورة الاحزاب سورة الممتحنه سورة النساء سورة الحديد سورة الصف سورة محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم سورة الرعد سورة الرحمن سورة الطلاق سورة البينه سورة الحشر سورة النصر سورة النور سورة الحج سورة المنافقين سورة المجادله سورة التحريم سورة الجمعه سورة التكاثر سورة التغابن سورة المائده سورة الفتح سورة التوبة و اين جمله بقول ابن عباس است و تا بيست قول در اينجا گفتهاند و العلم عند اللّه .
اگر گويند چون سوره قرآن بر اينوجه نازل شد تغير بحسب تقديم و تاخير از چه افتاده .
جواب آنست كه در اول چون قرآن بحسب حاجت نجم نجم و آيه آيه نازل ميشد رعايت ترتيب و مناسبت در آنوقت صورت نمىبست اما بعد از آنكه منزل شد به همان نسق و ترتيب كه در لوح محفوظ ثبت است بامر رسول صلّى اللّه عليه و آله از طريق وحى مرتب شد .
و روايت ابن عباس مقوى اينسخن است كه از او نقل است كه چون سوره يا آيتى نازل شدى رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم كاتبان وحى را فرموديكه اينسوره را بعد از فلان سوره بنويسند و اين آيه را بعد از فلان آيه ثبت كنيد و آنچه شهرت يافته كه جامع قرآن عثمان بن عفان بوده مراد آن نيست كه اين او كرد چه اين جز بوحى نتواند بود بلكه مراد آنست كه چون حذيفه بن اليمان در عهد خلافت عثمان با لشگرى گران از اهل شام و عراق و خراسان بغزا رفته بود و آن لشكريان قرآن را بقرائتى غريب و تفاوتى فاحش بزياده و نقصان و تغيير و تبديل آن مىخواندند چون حذيفه باز گرديد گفت :
نفائس الفنون في عرائس العيون ( فارسى ) — صفحة 363
مساهمون: أبو الحسن الشعراني
ص٣٦٣