تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نفائس الفنون في عرائس العيون ( فارسى ) — صفحة 182

مساهمون:

ص١٨٢
حق او اتصال باشد چنان كه :
فبلّغ نميرا إن عرضت ابن عامر * فأيّ أخ في النّائبات يطالب
چه تقدير چنين است كه فبلغ نميربن عامر و تدوين اين قسم بر وجه مشروح پيش از اين كسى نكرده است زادنا بصيرة فى تحقيق الفنون و تدقيق العلوم بمنه و كرمه

فن دوازدهم از كتاب نفايس الفنون علم امثال

كه عبارتست از اقوال سايره كه عند ظهور حادثه يا جهة تمثيل حالى بحالى ايقاع كرده باشند يا غرابتى كه در او بود و چون شرح و بسط جميع امثال در اين كتاب صعوبتى دارد بعضى از آنكه اقرب ببيان و اكثر دوران باشد به ترتيب حروف تهجى در چند فصل ايراد كرده شود انشاء اللّه تعالى .

فصل اول

مشتمل بر سه فايده :

فايده اول [ معنى مثل ]

در معنى مثل . بدانكه مثل در لغت به معنى مثل است هم چو شبه بر معنى شبه و مثيل نيز آمده است و مثل شايد كه فعل باشد به معنى فاعل همچون تبع و شايد كه به معنى مفعول بود همچو طلب و مبرد گفت ماخوذ است از مثال و مراد به دو قولى است ساير كه تشبيه كنند به دو حالت دويم را به حالت اول و ابن السكيت گفت مثل لفظى است كه مخالف لفظ مضروب له باشد و معنى او موافق معنى آن لفظ بود و بعضى ديگر گفتند كه امثال عبارت است از حكمتهائى كه صدق آن در عقول مقرّر است و اشتقاق آن از مثولست به معنى انتصاب بنا بر آنكه صورت آن در عقول مقرّر است .
نفائس الفنون في عرائس العيون ( فارسى ) — صفحة 182 | أبو الحسن الشعراني / شمس الدين محمد بن محمود آملي