تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نفائس الفنون في عرائس العيون ( فارسى ) — صفحة 136

مساهمون:

ص١٣٦
عروض سيم - محذوف و مخبون بر وزن فعلن و خبن اسقاط حرف دويم است از سبب خفيف چون در اوّل ركن افتد و او را دو ضربست اول مانند او چنان كه :
للفتى عقل يعيش به * حيث تهدى ساقه قدمه
دويم - اصلم و صلم حذف است با قطع همچو اتبر و بعضى اين رابتر خوانند چنان كه :
ربّ نار بتّ ارمقها * تقضم الهندىّ و الغار
و بسيط در اصل مستفعلن فاعلنست چهار بار ، و او را سه عروضست و شش ضرب . عروض اول - مخبون و او را دو ضربست اول مانند او چنان كه :
يا حار لا ارمين منكم بداهية * لم يلقها سوقه قبلى و لا ملك
دويم مقطوع بر وزن فعلن چنان كه :
قد اشهد الغارة الشعواء تحملنى * جرداء مقرونة اللحيين سرحوب
عروض دوم - مجزو سالم و او را سه ضربست اول مانند او چنان كه :
ماذا وقوفى على ربع عفا * مخلولق دارس مستعجم
دوم مذال بر وزن مستفعلان و اذاله آنست كه بر وتد مجموع چون در آخر افتد حرفى زياده كنند چنان كه :
انّا ذممنا على ما خيلت * سعد بن زيد و عمروا من تميم
سيم - مقطوع بر وزن مفعولن چنان كه : ( بيت )
سيروا معا انّما ميعادكم * يوم الثلثاء بطن الوادى
عروض سيم - مجزو مقطوع و او را يكضربست مانند او چنان كه :
ما هيّج الشوق من اطلال * اضحت قفارا كوحى الواحى
و وافر مفاعلتن است شش بار و او را دو عروضست و سه ضرب :