بخس كرد قناعت خسى است * به طلبى كن كه به از به بسى است . )
جامى . نظير :
ضعيف با همت چو ز آشى كم خورد * صاحب خوان آش بهتر آورد .
مولوى .
رجوع به : هرچه در اين پرده . . . ، شود .
هرچه بيش از كفاف دارى تو ندهى بر گزاف دارى تو .
اوحدى .
رجوع به : بخور هرچه دارى . . . ، شود .
هرچه بيللى آمد به تللى مىرود .
گج . نظير : باد آورده را باد مىبرد . و رجوع به : هرچه آسان يافتى آسان دهى ، شود .
هرچه بينى جز هوا آن دين بود بر جان نشان هرچه يا بى جز خدا آن بت بود درهم شكن .
سنائى .
نظير :
نه كه هر بت ز سيم و زر باشد .
اوحدى .
هرچه بينى در جهان دارد عوض از عوض گردد ترا حاصل غرض بىعوض دانى چه باشد در جهان عمر باشد عمر قدر آن بدان .
رجوع به : از امروز كارى . . . ، شود .
هرچه بينى سوى اصل خود رود جز و سوى كل خود راجع شود .
مولوى .
رجوع به : كل شيئى يرجع . . . ، شود .
هرچه پول بدهى آش مىخورى .
رجوع به : ارزان خرى . . . ، شود .
هرچه پولت ميزنند پنبه .
رجوع به : ارزان خرى . . . ، شود .
هرچه پيش آيد خوش آيد .
تمثل :
هرچه آيد پيش ايشان خوش بود * آب حيوان گردد ار آتش بود .
مولوى .
نظير : خيرة اللّه خير . رجوع به : الخير فى ما وقع ، شود .
هرچه تو شنيدهاى ما به چشم ديدهايم .
قرة العيون .
هرچه تير در جعبه ( يا ) در تركش ، داشتن انداختن .
تمثل :
بفكنده سپر كه مىنيابد * در جعبهء فكر تير ديگر .
اخسيكتى .
رجوع به : هر تير در تركش . . . ، شود :
هرچه جز باطن تو باطل توست .
باطن تو حقيقت دل توست . . . )
سنائى .
هرچه خاك اوست عمر تو باشد .
بسيار بدومانى . و گاهى اين عبارت دعائى است كه مخاطب را پيش از بردن نام مردهاى كنند . تمثل :
خاك او عمر تو بادا كه به او ميمانى .
هرچه خدا خواست همان مىشود .
گج . رجوع به : العبد يدبر . . . ، شود .