مثل عنقاى مغرب .
ناياب . مثال :
عنقاى مغرب است در اين دور خرمى * خاص از براى محنت و رنج است آدمى .
ابو الفرج سگزى .
مثل عنكبوت .
سخت نزار .
مثل عنكبوت اسطرلاب .
پررخنه .
مانند عنكبوت سطرلاب رخنه شد * اطباق عنكبوتى اين ديدهء بهتاب . « 1 »
كمال اسمعيل .
مثل عوج .
با قدى بسيار بلند .
مثل عوج بن عنق .
رجوع به : فقرهء قبل شود .
مثل عهد گل .
كوتاه . مثال :
دردا كه ز عمر آنچه خوش بود گذشت * دورى كه دلى در او بياسود گذشت
ايام جوانى كه بهارى خوش بود * چون خندهء برق و عهد گل زود گذشت .
سيف اسفرنك
نظير : مثل خندهء برق . مثل عمر حباب .
مثل عين ممثل نيست .
نظير : بلا تشبيه .
مثل غاغاله خشكه .
معنى غاغاله را نميدانم . مراد تشبيه مثلى ، بسيار نزار و چون پوستى بر استخوان مانده ، باشد .
مثل غاليهدان .
بسان غاليهدانيست لاله ياقوتين * نشان غاليه اندر ميان غاليهدان .
ازرقى .
كان آذريونها و الشمس فيها كاليه * آنية من ذهب فيها بقايا غاليه « 2 »
ابن معتز .
مثل غبيده بادام .
رجوع به : مثل خاله سوسكه ، شود .
مثل غذاى بىنمك .
مثال :
بىحيات تو حيات است چو بىآب نبات * بىثناى تو كلام است چو بىملح طعام .
سلمان ساوجى
نظير : مثل شير برنج بىنمك .
مثل غربال .
سوراخسوراخ . هزار چشم . مثال :
هزار دام نهبينى ، چو دانهاى آيد * هزار چشم پديد آيدت چو پرويزن .
جمال الدين عبد الرزاق .
هامش
( 1 )عنكبوتى را بر اسطرلاب نيز * كو بداند بر فلك يك ذره چيز .عطار .بر سطرلابش نقوش عنكبوت * بهر اوصاف ازل دارد ثبوت .مولوىعنكبوت اين سطرلابست و شاد * بىمنجم در كف عام اوفتاد .مولوى .
( 2 ) نقل از حاشيهء ديوان خطى ازرقى آقاى ملك الشعراء و حاشيه به خط مرحوم صبورى ملك الشعراء خراسانى .