كه زيان و صدمهء استكبار اقتصادى براى امّت و اسلام از گونه هاى ديگر استكبار بسى بيشتر است ، زيرا اين تعاليم ( آيات و احاديث ) متكاثران و سرمايه داران را غفلتزدگانى نامتعهّد شمرده است ، و توانگران را « اشرار امّت » دانسته است . در صورتى كه حاكمان و طاغوتان سياسى را چنين نخوانده است . و اين موضوعى سرنوشتساز و مهمّ است كه واجب است همهء مردم آن را به خوبى بفهمند و براى از ميان بردن آن چاره جويى كنند .
3 - دو مضمونى بودن احكام اسلامى
: معاشى و معادى : پس از اشاره كردن به موضوع مهم سرنوشتساز بالا مىگوييم : آدمى از آن جهت كه موجودى است آميخته از جان و تن ، داراى دو زندگى است :
يكى پايانپذير و ناپايدار و ديگرى باقى و برقرار . و از زندگى پايانپذير خود ، جز همين لحظه اى كه در آن است ، چيزى در دست ندارد . از اينجاست كه اسلام انسان را به آن فرا مىخواند كه در احوال نفس خود بينديشد ، و براى افعال و ترك افعال خود چارچوبى قرار دهد كه در دو زندگى برايش سودمند باشد . و بدين گونه همهء احكام اسلامى داراى دو مضمون در هم آميخته است :
1 - مضمون معاشى .
2 - مضمون معادى .
و عمل معاشى در باطن خود متضمّن جوهرى معادى است ، چنان كه دستاورد معادى نيز چيزى جز صورت ماندنى عمل معاشى و پاداش آن نيست * ( ( فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَه ، وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَه ، ) * « 1 » هر كس به سنگينى ذرّه اى نيكى كند ( پاداش ) آن را خواهد ديد ، و هر كس به سنگينى ذرّه اى بدى كند ( پاداش ) آن را خواهد ديد ، ) . بنا بر اين ، عمل معاشى در نظر اسلام واجب است به صورتى انجام داده
هامش
« 1 » « سورهء زلزال » ( 99 ) : 7 - 8 .