أ - نفى و طرد تكاثر
قرآن
1 * ( أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ ، حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقابِرَ ، كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ، ثُمَّ كَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ، ) * « 1 » نازيدن به فزوندارى ( و فزونخواهى ) ، شمايان را سرگرم ساخت ، ( و در دنيا غرق كرد ) تا ( مرگ فرا رسيد و ) به ديدار گورها شتافتيد ، نه آن است ( كه مىپنداريد ) ، به همين زودى خواهيد دانست ، نيز نه آن است ( كه مىپنداريد ) ، به همين زودى خواهيد دانست ، ، شيخ طبرسى مىگويد : « الهاء » به معناى سرگرم كردن كسى به لهو و لعب است ؛ و * ( أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ ) * ، يعنى نازيدن ( و پزدادن ) به فزونى مال و فرزند شما را از فرمانبردارى خدا و به ياد آخرت بودن باز داشت و غافل ساخت . . و به قولى يعنى : مباهات كردن به فزونى مال و افراد ، شما را از تدبّر در كار خدا ( حكمتهاى تكوينى - آفرينش ، و حكمتهاى تشريعى - احكام ) باز داشت . . . پيامبر « ص » پس از تلاوت « سورهء تكاثر » فرمود : « يقول ابن آدم : مالي ، مالي ؛ و ما لك من مالك إلَّا ما أكلت فأفنيت ، أو لبست فأبليت ، أو تصدّقت فأمضيت ( 2 ) فرزند آدم پيوسته مىگويد : مالم ، مالم ؛ تو از مال خود چيزى ندارى ، جز آنچه خوردى و نابود كردى ، يا پوشيدى و كهنه كردى ، يا در راه خدا دادى و پس انداز كردى » . « 2 »
هامش
« 1 » « سورهء تكاثر » ( 102 ) : 1 - 4 .
« 2 » « مجمع البيان » 10 / 534 .