اسلامى مطابق با مقياسهاى مورد قبول خدا و رسول خدا « ص » محسوب شود ؟ ( و آيا شخص مخالف اين واردكننده و امثال او ، كه تجاوزهاى مالى و ظلمهاى معاملاتى آنان را مىنكوهد و مردم را از آنها آگاه مىسازد ، چپى است ؟ ) . آيا كسى كه اجناس و كالاها را هنگام نيازمندى مردم احتكار مىكند تا سبب بالا رفتن ارزش آنها شود ، يا كسى كه با شايع كردن تبليغات خلاف واقع ، تقاضاى كاذب در بازارها ايجاد مىكند تا كالاها به بالاترين قيمت فروخته شود ، يا كسى كه از راههاى غير اسلامى ديگر پولها را به جيب خويش سرازير مىكند ، آيا اينان و امثال اينان براى جلب روزى حلال كار مىكنند و تاجر و كاسب اسلاميند ؟
بنا بر اين ، كسب و تجارتى كه اسلام آن را روا شمرده است محدود خواهد بود ، و صورتهاى ديگر كسبها و تجارتها و درآمدها مشمول آيات و احاديثى است كه از تكاثر و اتراف و اسراف و حرص در طلب مال و سود خواهى بسيار و گرانفروشى نهى مىكنند .
آنچه عرضه شد ، نمونه اى از تحريف مال از مواضع آن است و نمونه هاى فراوان ديگرى نيز دارد . و علَّت پيدا شدن اين تحريفها و تغييرها در مواضع مالى در جامعهء اسلامى ، عدم شناسايى موضع الهى مال است با اصول قرآنى . « 1 » و چنين است حال كسى كه با اين تحريفها مبارزه نمىكند ، و آنها را در زندگى مسلمانان فاجعه نمىداند ، او از موضع الهى مال هيچ شناختى ندارد .
در قرآن كريم ، در خصوص محكم كردن مواضع الهى و انسانى نعمتهاى خدا و اموال ، بعد از اين سخن كه * ( « كُلُوا مِنْ رِزْقِ رَبِّكُمْ ) * « 2 » از روزى پروردگارتان بخوريد » چنين آمده است : * ( « وَاشْكُرُوا لَه ) * « 3 » و او را سپاس گزاريد » ؛ و پس از اين سخن كه * ( « فَكُلُوا مِمَّا غَنِمْتُمْ حَلالًا طَيِّباً ) * « 4 » از آنچه از راهى حلال و پاكيزه به دست آوردهايد بخوريد » ، اين سخن آمده است : * ( « وَاتَّقُوا الله ) * « 5 » و از خدا بترسيد » . و اكنون آنچه از اين
هامش
« 1 » تعريف مال در اسلام فصل 24 ، از اين باب ( جلد چهارم ) .
« 2 » « سورهء سبأ » ( 34 ) : 15 .
« 3 » « سورهء سبأ » ( 34 ) : 15 .
« 4 » « سورهء انفال » : 69 .
« 5 » « سورهء انفال » : 69 .