4 الإمام الصّادق « ع » : لو كان العبد في جحر لأتاه الله برزقه ، فأجملوا في الطَّلب . « 1 » امام صادق « ع » : اگر بنده در سوراخ حشره اى هم باشد ، خدا روزى ( مقدّرشدهء ) او را مىدهد ، پس در طلب روزى به اندازه بكوشيد . الإمام الصّادق « ع » : إنّ الله عزّ و جلّ ، خلق الخلق و خلق معهم أرزاقهم حلالا طيّبا ، فمن تناول شيئا منها حراما قصّ به من ذلك الحلال . « 2 » امام صادق « ع » : خداى بزرگ آفريدگان را آفريد ، و براى آنان روزى حلال پاكيزه نيز آفريد ، پس هر كس چيزى از آن را از حرام به دست آورد و مصرف كند ، از قسمت حلال روزى او كاسته خواهد شد . آگاهى اين درست نيست كه به احاديث ياد شده و همانندهاى آنها نظر « عقايدى » يا « اخلاقى » محض داشته باشيم ، يعنى بگوييم كه مقصود از آنها آگاهسازى مردم در بارهء مسائل اعتقادى و چيزهايى است كه به تقدير مربوط مىشود ، يا اينكه هدف تنها تقويت اصل اخلاقى است در بارهء عفّت نفس و استغناى آن و پرهيز كردن از حرص و طمع ، نه ، بلكه در اين گونه احاديث يك هدف اقتصادى مهم و سازنده نيز وجود دارد . چون كسانى كه قدرت تلاش كردن براى به دست آوردن مال - حتى مقدار فراوان - دارند ، و در كسب درآمد از مهارت و استعداد كافى برخوردارند ، اگر از مقدار فراوان دست بردارند ، و به آنچه براى معيشتى پاك و سالم كافى است بسنده كنند ، - بطبع - بقيّهء اموال و ارزاق و ضروريات معيشتى به ديگران مىرسد ، بخصوص به آن دسته از
هامش
« 1 » « كافى » 5 / 81 .
« 2 » « كافى » 5 / 81 .