آيات آسمانيى كه در بارهء پيامبران نازل شده و فعّاليّتهاى آنان را توصيف كرده است ، خبرهايى زنده از اين نبرد دراز دامن و تلخ و گسترده در اختيار ما قرار مىدهد : * ( « وَما أَرْسَلْنا فِي قَرْيَةٍ مِنْ نَذِيرٍ ، إِلَّا قالَ مُتْرَفُوها : إِنَّا بِما أُرْسِلْتُمْ بِه كافِرُونَ ) * « 1 » ، ( 1 ) در هيچ شهرى بيم دهنده اى نفرستاديم مگر اينكه كاموران آنجا گفتند : ما رسالت شما پيامبران را قبول نداريم ، » .
آگاهى و هشدار چيزى كه واجب است به آن توجّه كنيم ، و اندك غفلتى در بارهء آن روا نداريم ، اين است كه زمينه ها و اسباب ويرانكنندهء بنيانهاى عدالت و حق ، و منهدمكنندهء نهادهاى شرف انسانى ، و متناقض با آرمانهاى عالى و فضيلتها ، و كوبندهء ارزشهاى برادرى ايمانى و نيكوكارى و مهربانى انسانى ، از آن دست كه در جامعه هاى تكاثرى و اشرافى مىبينيم و لمس مىكنيم ، اگر به طور كامل و دقيق مراقبت نشود ممكن است در جامعه هاى اسلامى نيز پديد آيد . پس بايد اين مراقبت را امرى جدّى گرفت .
ارزشها و اخلاق اسلام و مقياسها و ضوابط آن بر گرد محورى مىگردد ، و ارزشهاى اجتماع تكاثرى و حيات اشرافى و اخلاق و مقياسها و ضوابط آن بر گرد محورى ديگر ، و فاصلهء ميان اين دو محور فراوان است . « 2 » محور زندگى اسلامى چيزى جز كفاف و عدل نيست ، كه هر چيز به اين دو بر پاى مىماند و سامان مىيابد ، ليكن محور اصلى زندگى تكاثرى و اشرافى و كامورانه چيزى جز مال فراوان و استثمار و زندگى مصرفى پر ريخت و پاش با همهء ابعاد آن نيست . اينان اشخاص و اشيا و ارزشها را - هر چه باشد - براى به دست آوردن مال و پاسدارى از آن و تكثير آن به خدمت مىگيرند ، و همه چيز - يا بيشتر
هامش
« 1 » « سورهء سبأ » ( 34 ) : 34 .
« 2 » و بايد بدانيم كه دين اسلام هنگامى مردمى را نجات مىدهد و جامعه اى را به سعادت مادّى و معنوى مىرساند ، كه همهء احكام و موازين آن عملى گردد ، چه احكام و موازين اقتصادى و چه احكام و موازين غير اقتصادى .