مناقب و حتى يك بحث فقهى و خلافى خاص مانند مسح رجلين - و گاه با موضوعات مختلف ، گاه با ترتيب حروف هجاء و گاه بى ترتيب . براى آنكه نگاهى اجمالى بر رونق چهل حديث نويسى بيندازيم كافى است بى آنكه به دنبال عناوين خاص باشيم ، فقط نگاهى به « الأربعون حديثاً » در الذريعة شيخ آقابزرگ تهرانى و كشف الظنون بيندازيم .
از اين سنت كه تا امروز نيز ادامه يافته است ، نمونهاى هست كه علّامه امينى رضوان اللّه عليه ، در مطاوى كتاب المقاصد العلية آورده است . ايشان براى فوائدى كه در بحثهاى خود در اين كتاب آورده است احاديثى را نقل كرده و در سه موضع ، اقدام به جمع چهل حديث كرده است . ايشان اين هر سه را در ضمن مطلب اول كتاب آورده است .
با توفيق الهى ، ترجمه فارسى كتاب المقاصد العليّة علّامه امينى رحمة اللّه عليه را به محض آماده شدن متن آن ، و پيش از انتشار متن عربىِ آن ، آغاز كردم ، و اميدوارم به زودى آماده نشر شود . ترجمه اولين چهل حديثى را كه در ضمن اين كتاب آمده است به بهانه مجلس رونمايى اين كتاب تقديم مىكنم . همه اين احاديث از اميرالمؤمنين عليه السلام است و موضوع آنها ، متناسب با موضوع مطلب اول ، حيات قلب است و احوال و آثارى كه از ايمان و عمل خير و گناه ، بر قلب عارض مىشود .
* * * 1 . عن رئيس الموحّدين أميرالمؤمنين عليّ بن أبي طالبٍ عليه السلام : « من سكن قلبه العلم باللّه سكنه الغِنى عن خلق اللّه » . « 1 »
از رئيس الموحدين اميرالمؤمنين على بن أبي طالب عليه السلام است :
1 . آنكه علم به خدا در قلبش جاى گرفت ، بى نيازى از خلق خدا ، در او جاى مىگيرد .
هامش
( 1 ) . عيون الحكم والمواعظ : 463 ، غرر الحكم : 1288 .