كيف التّفرّق و الوصىّ امامنا * لا كيف الّا حيرة و تخاذلا
« چرا تفرقه ، درحالىكه وصىّ ، امام ماست ، نه ، چرا ؟ مگر جز حيرت و خوارى چيزى ديگرى نمىجوييد ؟ »
فذروا معاوية الغوىّ و تابعوا * دين الوصىّ لتحمدوه آجلا
« معاويهء گمراه را واگذاريد و از دين وصى تبعيت كنيد تا در قيامت ستوده شويد . »
عبد الرحمن بن ذوئيب اسلمى در ضمن اشعارى كه معاويه را با سپاه عراق تهديد مىكند ، چنين مىگويد :
يقودهم الوصىّ اليك حتّى * يردّك عن ضلال و ارتياب
« وصىّ ، آنها را به سوى تو حركت مىدهد تا تو را از گمراهى ، شك و شبهه برگرداند . » « 1 »
عبد اللّه بن ابو سفيان بن حارث بن عبد المطلب مىگويد :
انّ ولىّ الأمر بعد محمّد * علىّ و فى كلّ المواطن صاحبه
« ولىّ امر مسلمانان ، پس از محمّد ، على است كه در تمام مواطن همراه او بوده است . »
وصىّ رسول اللّه حقّا و صنوه * و أوّل من صلّى و من لان جانبه
« او به حق وصىّ رسول خدا و برادر مهربان اوست . و نخستين كسى كه نماز خوانده و اسلام را پذيرفته است . »
خزيمة بن ثابت ذو الشهادتين چنين گفته است :
وصىّ رسول اللّه من دون أهله * و فارسه مذ كان فى سالف الزّمن
« او ، از ميان خاندان رسول خدا ، وصىّ اوست . و پهلوان اوست ، از همان زمان سابق . »
هامش
( 1 ) - اين بيت و تمام اشعارى كه در پيش آورديم ، در كتابهاى تاريخ آمده است ، مخصوصا كتابهايى كه به وقايع جمل و صفين اختصاص يافته است . همهء آنها را علامهء متتبع ، ابن ابى الحديد ، در صفحهء 47 - 50 ، از جلد اول شرح نهج البلاغه ، چاپ مصر آورده است . اين اشعار و شعارها را در آن قسمت از شرح خطبهء امام عليه السّلام كه دربارهء اهل بيت عليهم السّلام سخن گفته : « و لهم خصائص حق الولاية و فيهم الوصية و الوراثة » نقل كرده است . وى پس از نقل آنها مىگويد : اشعارى كه متضمن لفظ وصية باشد ، جدا بسيار است . ولى ما بعضى از آنها را كه در دو كتاب وقعة الجمل ابو مخنف و صفين نصر بن مزاحم آمده ، نقل كرديم . اما آنچه در غير اين دو است ، قابل شمارش و احصا نيست ، و اگر ترس از ملالت و خستگى نبود ، اوراق بسيارى از آن پر مىساختيم .