4 - پاريس 2422 عربى .
5 - ملى تهران 1 / 153 ( 7 : 133 ) فيلم 2844 دانشگاه ( 1 : 736 ) .
دانشمند تريست گريناشى ايتاليايى چندين گفتار دربارهء آن دارد و بخشهايى از آن را با ترجمهء فرانسوى نشر كرده است .
2 - پند نامهء هادريانوس
ابن دايه ابو جعفر احمد بن ابى يعقوب يوسف بن ابراهيم دبير ستاره شناس رياضىدان مهندس مصرى درگذشتهء نزديك 334 ( سدهء سوم و چهارم ) از دوستاران فرهنگ يونانى در برابر دبيران دوستاران انديشهء ايرانى در العهود اليونانية خود پند هادريانوس فرمانرواى رومى به پسرش در چندين بند كه در بدايع السلك فى طبايع الملك از آن آورده شده است و پند وزيرى به پسرش و پند يكى از تودهء مردم به پسرش را گذارده و ميگويد كه همهء اينها از يونانى برگردانده شده است .
در اين پندها نيز اصول كشور داراى گنجانده شده است .
( الاصول اليونانية للنظرات السياسية فى الاسلام ص 9 و 21 و 24 - بروكلمن 2 : 1014 ) در مؤلفين مشار ( 1 : 322 ) و فهرست عربى او ( 527 ) از السياسة لافلاطون از او ياد شده است ( چاپ سربى بيروت مطبعهء جميل بيك ) كه آن همان عهود يونانيه است
بدايع السلك فى طبايع الملك كه ياد كردهام از ابو عبد اللّه محمد بن الازرق غرناطى مالكى درگذشتهء 896 است و آن از بهترين نمونههاى آشتى ميان انديشهء يونانى و ايرانى و اسلامى است ، چه در آن از افلاطونيات و سخنان افلاطون و سياست ارسطو و عهود يونانيه ( ص 339 و 350 و 495 ) و عهد اردشير و سخنان شاپور و انوشيروان و فرمانروايان ايران و گفتههاى ابن مقفع و كندى و فارابى و ابن رشد بهره برده شده است با اينكه آن كتابى است دربارهء حكومت اسلامى بروش مالكى .
ابو حمو موسى بن يوسف بن زيان العبد وادى پادشاه تلمسان ( 753 - 788 ) واسطة السلوك فى سياسة الملوك نگاشته است و در آن از پند پادشاه به پسرش دربارهء هنر شهريارى ياد شده است كه گويا آن همين پند هادريانوس باشد .
بروكلمن ( 2 : 54 و ذيل 2 : 363 ) از دو نسخهء آن در الجزاير 1374 و زيتونهء تونس 38 / 1884 ياد كرده و گفته كه آن در تونس در 1279 و در استانبول در 1895 چاپ شده است .
3 - پند نامه اردشير يا كارنامهء او كه به گواهى ابو القاسم عبد العزيز بغدادى در كتاب الكتاب ( المورد 2 : 2 ص 59 ) ابن مقفع آن را از پهلوى به عربى برگردانده است .
( چاپ گريناشى و چاپ احسان عباس و ترجمهء محمد على امام شوشترى از اين چاپ در 1348 )
گزيدهء آن « منتخب من عهد اردشير فى السياسة » از روى نسخهء نوشتهء 710 در رسائل البلغاء ( ص 382 - 384 ) هست
ابن النديم در الفهرست ( 140 ) مىنويسد : « الكتب المجمع على جودتها : عهد اردشير ،
اخلاق محتشمى ( فارسى ) — صفحة ديباچهء چاپ دوم 32
مساهمون: خواجه نصير الدين الطوسي
صديباچهء چاپ دوم ٣٢