باب دوم در ستايش دانش و « 1 » اهل دانش و خصايل مردم دانا « 2 »
عالميان را معلوم و مصوّر است كه بهترين چيزها دانش است و « 3 » خداى تعالى در حقّ اهل دانش مىفرمايد :
وَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجاتٍ .
و مىفرمايد « 4 » :
قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ
« 5 » . و مىفرمايد : « 6 »
وَ مَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ أُوتِيَ خَيْراً كَثِيراً وَ ما يَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُوا الْأَلْبابِ .
و رسول ، صلّى اللّه عليه « 7 » ، فرموده است « 8 » : العلم كنز عظيم لا يفنى 25 .
يعنى دانش گنجى « 9 » بزرگ است كه فانى نشود . « 10 » و فرموده است « 11 » : العلماء ورثة الانبياء 26 .
يعنى علماى اهل دين ، وارثان انبيااند . و امير المؤمنين على ، كرّم اللّه وجهه ، گفته است :
الشّرف بحسن الادب لا بفضل الحسب « 12 » 27 . يعنى شرف و بزرگى به نيكويى ادبست نه به بزرگى و بيشى حسب و نسب « 13 » .
حكماى پارس « 14 » گفتهاند « 15 » : بهترين همه چيزها دانش است و آنكس را كه نفس او « 16 » به حليهء علوم آراسته نيست ، او از دايرهء انسانيت بيرون باشد و نتيجهء آن نفس ، جهل باشد .
هامش
( 1 ) . ق ( دانش و ) ندارد .
( 2 ) . ب : خصايل دانايان .
( 3 ) . ب ( و ) ندارد .
( 4 ) . ب + كه .
( 5 ) . ق + خداى عز شأنه ، ( و ) ندارد .
( 6 ) . ب + كه .
( 7 ) . ب و ق : عليه السلام .
( 8 ) . ب + مىفرمايد كه .
( 9 ) . اساس و ب : گنج ، ضبط متن براساس ق و ن است .
( 10 ) . ق + و نيست نگردد .
( 11 ) . ب + كه .
( 12 ) . ق : لا بالاصل و النسب .
( 13 ) . ق : نسب و حسب .
( 14 ) . ق : فارس .
( 15 ) . ب + كه .
( 16 ) . ق ( او ) ندارد .